ဘူးအခြံအျပင္အဆင္ကလဲ သပ္ရပ္တယ္။ အပိုပစၥည္းေတြအေနနဲ႕ battery charger, USB cable 2 port , ear phone တို႕ပါ၀င္ပါတယ္။ China made ျဖစ္တာေၾကာင့္ user manual မွေတာ့ တရုတ္လိုဘဲေရးထားပါတယ္။ ဘာဘဲျဖစ္ျဖစ္ ကားေမာင္းတဲ့ ဂိမ္းေတြ၊ fruit ninja ၊ angry birds လို game ေတြကို ipad မွာလဲဘဲေပါ့ေပါ့ပါးပါး သံုးႏိုင္ပါတယ္။

အေသအခ်ာ သံုးၾကည့္ေတာ့လဲ လွ်င္ျမန္စြာနဲ႕လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တာေတြ႕ရတယ္။ batter life ကလဲ ေတာက္ေလ်ာက္ ဂိမ္းကစားၾကည့္တာ ၇၅% အားသြင္းထားတာကို ၃၊ ၄ နာရီေလာက္ထိ သံုးေနလို႕ရပါတယ္။   ေစ်းႏွဳန္း သက္သာစြာနဲ႕ အသံုးျပဳႏိုင္ၿပီး စြမ္းေဆာင္ရည္မွာလဲ ေကာင္းမြန္တဲ့ ဒီ tablet ေလးကိုအသံုးျပဳခ်င္ရင္  ၁၅၃၀၀၀ နဲ႕ကၽြန္ေတာ့္ကို ဆက္သြယ္ၿပီးမွာယူႏိုင္ပါတယ္။ ပစၥည္းအေရအတြက္ေတာ့ ကန္႕သတ္ထားပါတယ္။ အမွန္ကေတာ့ ဒီေစ်းနဲ႕ရလိုက္လို႕ ႀကိဳတင္ၿပီးမွာထားလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ လာမည့္ Barcamp Yangon 2012 မွာ အမ်ားသူငွာေတြကလဲ tablet ေတြနဲ႕ Barblet လုပ္ေနခ်ိန္မွာ ကိုယ္ေတြလဲ ၀င္ၿပီးႏႊဲေနႏိုင္ဖို႕ပါ။ ေစ်းႏွဳန္းသက္သာတယ္ အရည္အေသြးလဲေကာင္းတယ္ဆိုတဲ့ စကားလိုေပါ့။ တခုေတာ့ရွိတယ္ သူ႕အားနည္းခ်က္လို႕ဆိုရ မလားဘဲ အပူခ်ိန္ေတာ့တက္လာတာေတြ႕ပါတယ္။ သို႕ေပမယ့္ စိုးရိမ္စရာေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ပူလာရင္ ယပ္ခပ္ေပးလိုက္တာေပါ့

Android 2.3 သံုးထားတဲ့ သူ႕ရဲ႕ Specifications ကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါတယ္။ online ေစ်းႏွဳန္းကို ဒီေနရာက ေနေလ့လာႏိုင္ပါတယ္။

‘လႊတ္ေတာ္ျပင္ပႏိုင္ငံေရးဆိုတာ လမ္းေပၚထြက္တာကို ေျပာတာမဟုတ္ပါဘူး’

ဘေလာဂါ ေနဘုန္းလတ္ႏႇင့္ ေတြ႔ဆံုျခင္း

ေမး – ၂၀၀၅ ခုႏႇစ္ေနာက္ပိုင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမႇာ ေပၚေပါက္လာတဲ့ ဘေလာဂါ ပထမမ်ိဳးဆက္ေတြထဲမႇာ ကိုေနဘုန္းလတ္လည္း တစ္ဦးအပါ အ၀င္ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ‘ကြၽန္ေတာ္ လြတ္က်ခဲ့တဲ့ ျမိဳ႕ေတာ္’ ဘေလာ့ေၾကာင့္ ပိုထင္ရႇားခဲ့ျပီး ကိုေနဘုန္းလတ္ကိုလည္း ျမိဳ႕စားၾကီးလို႔ အြန္လိုင္းသံုးသူေတြက ေခၚခဲ့ၾကပါတယ္။ အခုေတာ့ ျမိဳ႕စားၾကီး ျပန္လြတ္လာပါျပီ။ ၂၀၀၈ခုႏႇစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၂၉ရက္ေန႔မႇာ အဖမ္းခံခဲ့ရတယ္။ အဲဒီႏႇစ္ ႏို၀င္ဘာမႇာ ေထာင္ဒဏ္ ၂၀ႏႇစ္နဲ႔ ေျခာက္လ အမိန္႔ ခ်မႇတ္ခံရပါတယ္။ ၂၀၀၉ခုႏႇစ္မႇာ အယူခံ၀င္တာ ေအာင္ျမင္သြားျပီး ေထာင္ဒဏ္ ၁၂ႏႇစ္ ေျပာင္းလဲ သတ္မႇတ္ခံရပါတယ္။ ဘေလာဂါတစ္ဦး ျဖစ္တာေၾကာင့္ အမႈေတြက ပိုမ်ား သြားတာလား။

ေျဖ – အဓိကအခ်က္ကေတာ့ သံုးမႈေပါ့ ။ သံုးမႈမႇာ ထင္တာ ျမင္သာရႇိတဲ့ အမႈကေတာ့ ေမွ်ာ္စင္ကြၽန္းက သီးေလးသီး အျငိမ့္ေပါ့။ သီးေလးသီး အျငိမ့္ေခြကို ကိုဇာ(ဇာဂနာ)ၾကီးက ေပးၾကည့္တယ္။ ေပးၾကည့္တာကို ကၽြန္ေတာ္က ကြၽန္ေတာ့္ သူ ငယ္ခ်င္း၊ ကြၽန္ေတာ္နဲ႔ အမႈတြဲ မသင္းဂ်ဴလိုင္ကို တစ္ေခြ ကူးေပးလိုက္တယ္။ ဒါက ထင္သာျမင္သာ၊ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကို မိတာ အဲဒီအေခြေတြနဲ႔ မိတာ။ သီးေလးသီး အေခြႏႇစ္ေခြနဲ႔ မိတာေပါ့။ အဲဒီမႇာ ကြၽန္ေတာ့္ကို လက္ ၀ယ္ေတြ႔ရႇိမႈနဲ႔ ေျခာက္လ၊ ပုဒ္မ ၃၆၊ ၃၂(ခ)ကက်ေတာ့ ျဖန္႔ခ်ိမႈေပါ့၊ ကြၽန္ေတာ့္ သူငယ္ခ်င္းကို ကြၽန္ေတာ္တစ္ေခြ ေပးလိုက္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ျဖန္႔ခ်ိမႈဆိုျပီး သံုးႏႇစ္ေပါ့၊ စစ္ရင္း စစ္ရင္းနဲ႔ ဘေလာဂါ ေနဘုန္းလတ္ဆိုျပီး သူငယ္ခ်င္းေတြကလည္း ၀ိုင္း ေအာ္ၾကတာကိုး၊ အျပင္မႇာ ျဖစ္တဲ့ အခါက်ေတာ့ သူတို႔က လိုက္ရင္း၊ လိုက္ရင္းနဲ႔ ဘေလာ့အေၾကာင္းေတြပါ သူတို႔နည္းနည္း သိလာတယ္။ အိုင္တီမႇာ ဘေလာ့ ဆိုတာမ်ိဳးက ေတာ္ေတာ္ျပန္႔ ႏႇံ႔ေနျပီး အမ်ားၾကီးရႇိတာကိုးဗ်။ ပံုမႇန္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ့္ ဘေလာ့မွာ အစိုးရနဲ႔ပတ္သက္တာေတြ ေ၀ဖန္တာေတြ သိပ္မေရးဘူး။ ကြၽန္ေတာ့္ အႏုပညာဗ်ာ၊ ၀တၳဳေလးေတြေရးမယ္၊ ေဆာင္းပါးေလးေတြ၊ ကဗ်ာေတြ၊ အေတြ႔အၾကံဳေတြ ေရးတယ္ေပါ့ဗ်ာ။ ဒါပဲေရးတာ။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔က ကြၽန္ေတာ့္ဘေလာ့ဆိုတာထက္ ဘေလာ့ေတြအားလံုးကို ရႇာၾကည့္တာ။ ဘေလာ့ေတြကလည္း အဲဒီအခ်ိန္မႇာ ၂၀၀၇ မႇာသိတဲ့အတိုင္းပဲ။ ဘေလာ့ေတြက ပလူပ်ံေနတာပဲ။ အဲဒီခါက်ေတာ့ ဘေလာ့နဲ႔ ဆြဲမယ္ဆိုရင္ ဆြဲလို႔မရဘူး။

ေနာက္တစ္ခု ဆြဲလို႔ရတဲ့အမႈက ဘာသြားေတြ႔လဲဆိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ့္ အီးေမးလ္ password ေပးလိုက္ရတယ္ဗ်ာ။ ဘာ သြားေတြ႔လဲဆိုေတာ့ အ၀င္ေပါ့၊ Inbox ထဲမႇာ ႏိုင္ငံေတာ္ အၾကီးအကဲပံု ႐ုပ္ေျပာင္ေတြ၊ ကာတြန္းေတြ၊ စက္တင္ဘာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ပံုေတြ အဲတာေတြက အဲဒီအခ်ိန္မႇာ ပ်ံ႕ႏႇံ႔ေနတာ။ အဲတာေတြက ကြၽန္ေတာ့္ေမးလ္ Inbox ထဲကို၀င္ေနတယ္။ အဲတာကို သူတို႔က အတိအက် ေခါင္းစဥ္တပ္တာက Gmail Inbox တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ အၾကီးအကဲမ်ား၏ ႐ုပ္ေျပာင္ပံုကို တရားမ၀င္ သိမ္းဆည္းမႈ၊ ၃၃(က)က အဲဒီေခါင္းစဥ္နဲ႔ တပ္တာ၊ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ရႇင္းျပတာေပ့ါ၊ Inbox ဆိုတဲ့ သေဘာတရားကို၊ Inbox ဆိုတာက အိမ္ေရႇ႕မႇာ စာတိုက္ပံုးေလးတစ္ခု ထားထားသလိုပဲလို႔၊ ေတြ႔ရာလူက ၀င္ထည့္သြားလို႔ရတာပဲ၊ ဒီဟာက အိမ္ရႇင္နဲ႔ မပတ္သက္ဘူးေလ၊ Inbox ထဲကဟာေတြက သူ႔ဟာသူ ၀င္ေနတာက၊ ကြၽန္ေတာ္ ဖြင့္ဖတ္ထားတာလည္း မရႇိဘူးဗ်ာ။ အိုင္တီနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ရႇင္းျပ တယ္။ ဘေလာ့ဆိုတာ ဘယ္လို ဆိုတာလည္း ရႇင္းျပတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ ဘေလာ့ကို ၀င္ၾကည့္၊ ကြၽန္ေတာ္ ေရးထားတာေတြအတြက္ တာ၀န္ယူတယ္။ အဲတာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကြၽန္ေတာ့္ကို ဆြဲမယ္ဆိုရင္ ဆြဲ၊ အဲလိုလည္း မဟုတ္ဘူး၊ အဲဒီ Inbox ကဟာကိုပဲ ျပႆနာ ရႇာျပီးေတာ့ အဲဒီမႇာ ၁၅ႏႇစ္ ေပါ့။ အျမင့္ဆံုးပဲ။ သူက ၇ႏႇစ္က ေန ၁၅ႏႇစ္အထိ ခ်လို႔ရတယ္။ အဲမႇာမႇ အျမင့္ဆံုး ၁၅ႏႇစ္ကို ခ်တယ္။ ေနာက္ ၅၀၅(ခ) က်ေတာ့ စက္တင္ဘာမႇာ ပါလားလို႔ ကြၽန္ေတာ့္ကို ေမးတယ္။ အဲတာက်ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ ျငင္းစရာ အေၾကာင္းမရႇိဘူး။ ပါတယ္။ စက္တင္ဘာမႇာ ဘုန္းၾကီးေတြနဲ႔ အတူ ေဘးကေန လမ္းေလွ်ာက္ျပီး ပါတယ္လို႔ ေျပာလိုက္တယ္။ အဲတာက ၅၀၅(ခ)နဲ႔ ႏႇစ္ႏႇစ္။ အားလံုးေပါင္း အႏႇစ္ႏႇစ္ဆယ္နဲ႔ ေျခာက္လေပါ့။

ေမး – အမိန္႔ ခ်မႇတ္ခံရျပီးတဲ့ေနာက္မႇာ သတင္းတစ္ခ်ိဳ႕ ထြက္ခဲ့ပါတယ္။ တစ္ခုက ကိုေနဘုန္းလတ္ဟာ NLD လူငယ္ ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာ တစ္ခ်က္၊ ေနာက္ျပီး ကိုဇာဂနာရဲ႕ ဘေလာ့ အတြက္ ကူညီေပးခဲ့တယ္ဆိုတာ တစ္ခ်က္၊ ဒီႏႇစ္ခ်က္ေၾကာင့္ ႏႇစ္ေတြ အမ်ားၾကီး က်သြားခဲ့တာလား ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းေတြပါ။ အဲတာေရာ ဟုတ္ပါသလား။

ေျဖ – အဲတာေတြက effect ေတြေတာ့ ရႇိမႇာေပါ့ဗ်ာ။ ကိုဇာဂနာ ဘေလာ့ကို လုပ္ေပးတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ အဲဒီ အခ်ိန္တုန္းက ကိုဇာဂနာနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္ ရင္းႏႇီးတဲ့ အခါက်ေတာ့ သူက သူ႔ဘေလာ့မႇာ ျမန္မာလို မေပၚလို႔ဆိုျပီး ကြၽန္ေတာ္ သြားလုပ္ေပးဖူးတယ္။ အဲတာ ေလးပါပဲ။ ေနာက္ျပီးေတာ့ NLD လူငယ္ တာ၀န္ခံလည္း ျဖစ္တယ္။ အဲဒီတုန္းက ၈၈ က၊ မနီလာသိန္းတို႔ ကိုထြန္းျမင့္ေအာင္တို႔က ပုန္းေနရတဲ့ အခ်ိန္ေလ၊ အဲဒီအခ်ိန္မႇာ ကြၽန္ေတာ္က သူတို႔ကို ပုဂၢိဳလ္ေရး ခင္မင္မႈအရ ပစၥည္းေလးေတြ လႇမ္းမႇာရင္ ပို႔ေပးတာေလးေတြရႇိတယ္။ အေခြေတြဘာေတြရႇိရင္လည္း သူတို႔ကို လူၾကံဳနဲ႔ခ်ိတ္ျပီး ေပးတာေတြရႇိတယ္။ အားလံုးက ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ကူညီခဲ့တာေတြပဲ ရႇိတယ္။ မနီလာသိန္းတို႔ ဆိုရင္လည္း ၀ရမ္းေျပးျဖစ္ တယ္ဆိုရင္ တရား၀င္ ေၾကညာေလ။ ေၾကညာတာလည္း မရႇိဘူး၊ ဆက္သြယ္ရင္ ဘာညာလည္း ေျပာမထားဘူး။ မရႇိေတာ့ ဒီလူေတြကို လူမႈေရးအရ ကူညီတာပဲ ရႇိတယ္။ NLD အဖြဲ႔ဆိုတာလည္း တရား၀င္ပါတီေလဗ်ာ။ လူငယ္အဖြဲ႔နဲ႔ တရား၀င္ပါတီ ၀င္လုပ္ထားတာလည္း ျပႆနာမရႇိဘူး။ ေသခ်ာတာကေတာ့ ဇာဂနာ ဆက္သြယ္လို႔ဆိုျပီး ဖမ္းလို႔မရဘူး။ နီလာသိန္းနဲ႔ ဆက္သြယ္လို႔ဆိုျပီး ဖမ္းလို႔မရဘူး။ NLD လူငယ္မို႔လို႔လည္း ဖမ္းလို႔မရဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီဟာေတြရဲ႕ effect ေပါ့ေနာ္။ ေနာက္ျပီး ဘေလာဂါ ဆိုတာကလည္း ၂၀၀၇ေနာက္ပိုင္းမႇာ ဘေလာ့တို႔၊ ဘေလာဂါတို႔ကို နည္းနည္း မ်က္စိစပါးေမႊးစူးတဲ့ သေဘာရႇိပါတယ္။

ေမး – ၂၀၀၄ ခုႏႇစ္မႇာ ရန္ကုန္ နည္းပညာတကၠသိုလ္ကေန B.E(Civil) နဲ႔ ေက်ာင္းျပီးခဲ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ ေနာက္ပိုင္းမႇာ စင္ကာပူကို သြားခဲ့တယ္။ ကိုေနဘုန္းလတ္ စင္ကာပူကို သြားတဲ့ အခ်ိန္က ဘာပဲေျပာေျပာ စင္ကာပူမႇာ ျမန္မာေတြ ေခတ္ေကာင္းတဲ့ အခ်ိန္ ျဖစ္ေနတယ္။ စင္ကာပူကေန ျမန္မာႏိုင္ငံကို ဘာေၾကာင့္ ျပန္လာခဲ့တာပါလဲ။

ေျဖ – ကြၽန္ေတာ္ စင္ကာပူ သြားတာ က Visit နဲ႔ထြက္ျပီး အလုပ္ရႇာတယ္။ ဟိုမႇာ အလုပ္လုပ္တယ္။ တစ္ႏႇစ္ ေလာက္လုပ္တယ္။ ျပီးေတာ့ ကြၽန္ေတာ္အိမ္ကို ျပန္လာတယ္။ တခါတေလက်ေတာ့လည္း ျပန္သြားတယ္ေပါ့။ အဓိကက ကြၽန္ေတာ့္ အဘိုး ေနမေကာင္းျဖစ္လို႔ တစ္ေခါက္ ျပန္လာတယ္။ စင္ကာပူမႇာ အလုပ္ လုပ္ေနတုန္းပဲ။ အဖမ္းခံရတဲ့အထိ စင္ကာပူ အလုပ္ကဒ္နဲ႔ပဲ။ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ အမႇန္အတိုင္း ေျပာရရင္ ႏိုင္ငံတကာမႇာ သြားျပီး ေနေနရတာ ဘယ္လိုမႇ ခံစားလို႔ မရဘူးဗ်။ မိသားစု ေပၚမႇာလည္း တြယ္တာတယ္ဗ်ာ။ ျပီးေတာ့ ကိုယ့္ေျမ ကိုယ့္ေရ ေပၚမႇာလည္း ခ်စ္တဲ့စိတ္ေပါ့။ အဲတာေတြကေလ လူတိုင္းမႇာေတာ့ မတူႏိုင္ဘူး သိလား။ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ မတူႏိုင္ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္ စင္ကာပူမႇာ ေနေနရတာနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းမႇာပဲ၊ ကြၽန္ေတာ္ ေထာင္ထဲမႇာ ေနေနရတဲ့ ခံစားခ်က္က မတူဘူး။ ေထာင္ထဲမႇာ ကြၽန္ေတာ္ အဲေလာက္ စိတ္မညစ္ဘူး။ စင္ကာပူမႇာ ကြၽန္ေတာ္ စိတ္ညစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္ မေနႏိုင္ဘူး။ အဲတာကေတာ့ ဘယ္လို ျဖစ္လဲဆိုေတာ့ လူတိုင္းကို ဒီလိုျဖစ္မယ္လို႔ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ ေမွ်ာ္လင့္လို႔ မရဘူးဗ်။ ဒါကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ တစ္ဦးတည္းရဲ႕ ခံစားခ်က္ေပ့ါ။

ေမး – ေထာင္ထဲကို ေရာက္သြားတဲ့ အခ်ိန္မႇာ ကိုေနဘုန္းလတ္ ျပန္ လြတ္လာေစဖို႔ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ လုပ္ေဆာင္တဲ့ http://freenpl.blogspot.com ဘေလာ့တစ္ခု ေပၚလာခဲ့ပါတယ္။၂၀၀၈ခုႏႇစ္မႇာေတာ့ နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ားအဖြဲ႔က ေပးတဲ့ဆုကို ကိုဇာဂနာနဲ႔အတူ ကိုေနဘုန္းလတ္ ရခဲ့ပါတယ္။ တစ္ခါ ၂၀၁၀ျပည့္ႏႇစ္မႇာေတာ PEN American အဖြဲ႔ကေပးတဲ့ PEN ဆုကို ျမန္မာႏိုင္ငံက ဘေလာဂါအေနနဲ႔ ရခဲ့ျပန္ပါတယ္။ အဲဒီႏႇစ္မႇာပဲ ပိုျပီး ထူးျခားသြားတာက ၂၀၁၀ျပည့္ႏႇစ္ အတြက္ Time မဂၢဇင္းက ေရြးခ်ယ္ခဲ့တဲ့ ဟီး႐ိုး ၁၀၀ စာရင္းမႇာ ပါ၀င္ခဲ့တာပါပဲ။ ေရြးခ်ယ္ခံရတဲ့ ကိုေနဘုန္းလတ္ အေၾကာင္းကို ၁၉၈၁ခုႏႇစ္မႇာ Midnight’s Children စာအုပ္နဲ႔ ဘြတ္ကာ စာေပဆု ရခဲ့တဲ့ စာေရးဆရာ Salman Rushdie က ေရးခဲ့ပါတယ္။ ဒီေရြးခ်ယ္မႈေတြမႇာ အဓိက ထည့္ေျပာခဲ့တာက ျမန္မာလူငယ္ေတြရဲ့ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ခြင့္မႇာ ကိုေနဘုန္းလတ္က တန္ဖိုးၾကီးၾကီး ေပးဆပ္လိုက္ရတယ္လို႔ မႇတ္ခ်က္ျပဳ ခဲ့ၾကပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာလူငယ္ထုရဲ႕ ကိုယ္စားျပဳ ျပယုဂ္အျဖစ္ တင္စားခဲ့တာပါ။ ဒီလို သတ္မႇတ္မႈေတြအတြက္ ဘယ္လို ထင္ျမင္မိပါသလဲ။

ေျဖ – အဲတာက ကိုယ္စားျပဳျပီး ေပးတဲ့သေဘာပဲဗ်။ ေနာက္ျပီး တစ္ဦး တစ္ေယာက္တည္း အေပၚကို ရည္ရြယ္ျပီး ေပးတာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ အဲတာေတာ့ ေသခ်ာတယ္။ သေဘာကေတာ့ လိႈင္းပါပဲ။ လူငယ္ေတြရဲ႕ လိႈင္းပါပဲ။ ဘေလာ့ေတြ ေရးၾက တယ္။ အိုင္တီ နည္းပညာေတြကို ကြၽမ္းက်င္တဲ့သူေတြက လိႈင္းတစ္ခု ဖန္တီးခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒီလိႈင္းေၾကာင့္ ၂၀၀၇ခုႏႇစ္မႇာ၊ အရင္တုန္းက တစ္ခုခုျဖစ္တယ္ဆိုရင္ သိပ္မသိလိုက္ရပဲ ျပီးသြားၾကတာရႇိတယ္။ ၂၀၀၇မႇာေတာ့ ဘေလာဂါေတြ၊ အိုင္ တီစိတ္၀င္စားတဲ့ လူငယ္ေတြ၊ ဘယ္သူကမႇ ခိုင္းလို႔ မဟုတ္ဘူးေနာ္၊ ကိုယ့္ေရႇ႕မႇာ ဘာျဖစ္ေနလဲ၊ ဘာေတြ မတရားျဖစ္ေနလဲ၊ ဓာတ္ပံု႐ိုက္လိုက္တယ္၊ အြန္လိုင္းေပၚ တင္လိုက္တယ္၊ ဒီပံုစံနဲ႔ပဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔ သြားခဲ့ၾကတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ကို စစ္ေၾကာေရး လုပ္တုန္းကလည္း ေမးတယ္။ မင္းတို႔ စက္တင္ဘာမႇာ ဘာလို႔၀င္ပါတာလဲ။ ဘယ္သူက ခိုင္းလို႔လဲ သူတို႔ အဲတာေတြ ေမးခဲ့ၾကတယ္ဗ်။ ဘယ္သူမႇ မခိုင္းဘူး။ လူငယ္ေတြကို ဘယ္သူမႇ ခိုင္းစရာမလိုဘူး။ လူငယ္ေတြေရႇ႕မႇာ မတရားတာေတာ့ မလုပ္နဲ႔၊ ေျပာမႇာပဲ၊ သူေျပာလို႔ရတဲ့ ေနရာက ေျပာမႇာပဲ။ ဘေလာ့ရႇိရင္ ဘေလာ့ကေျပာမႇာပဲ၊ မီဒီယာရႇိရင္ မီဒီယာက ေျပာမႇာပဲ။ သူတတ္ႏိုင္တဲ့ ဘက္က ဆန္႔က်င္မႇာပဲ။ ဒါကလူငယ္ရဲ႕ သဘာ၀ပဲ။

အဲဒီမႇာ ဘေလာ့တို႔ အိုင္တီနည္းပညာ ကြၽမ္းက်င္တဲ့ လူငယ္ေတြရဲ႕ စြမ္းေဆာင္မႈေၾကာင့္ ဒီဟာက လိႈင္းတစ္ခုျဖစ္သြားတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီလူငယ္ေတြအားလံုးကို သူကရည္ရြယ္တာပဲ။ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ေထာင္က် သြားတယ္ေပါ့ဗ်ာ။ အမႇန္အတိုင္း ေျပာရင္ ဒီဟာေတြရဲ႕ effect ေတြပါတယ္ဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ့္ ဘေလာ့ေၾကာင့္ ဆိုတာထက္ကို ဘေလာ့ေတြ ေၾကာင့္ေပါ့ေနာ္။ ကြၽန္ေတာ္ဟာ ဘေလာဂါ တစ္ဦးလည္းျဖစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ ဘေလာ့မႇာ ဘာမႇ မေရးေပမယ့္ အျခား ဘေလာ့ေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္။ ဆိုတဲ့ အခါက်ေတာ့ ကြၽန္ေတာ့္ကိုမ်ား စံျပအေနနဲ႔ ဟန္႔လိုက္ရင္ ေနာက္လူေတြ တန္႔သြားမယ္ဆိုတဲ့ စဥ္းစားမႈမ်ိဳး အစိုးရဘက္က စဥ္းစားသလိုပဲ ဟိုဘက္က က်ေတာ့လည္း ဘေလာဂါေတြ အားလံုးကို ဂုဏ္ျပဳခ်င္တာ၊ အိုင္တီကို စိတ္၀င္စားတဲ့ လူငယ္ေတြကို ဂုဏ္ျပဳခ်င္တာ၊ တိုင္းျပည္ရဲ႕ အေျပာင္းအလဲတစ္ခုမႇာ အတိုင္းအတာ တစ္ခုအထိ အခန္းက႑တစ္ခု အျဖစ္ပါ၀င္တဲ့ အိုင္တီသမားေတြ၊ ဘေလာဂါေတြကို ဂုဏ္ျပဳခ်င္တာ၊ အဲလို ဂုဏ္ျပဳဖို႔အတြက္ကို ကြၽန္ေတာ္က ေထာင္က်သြားတဲ့အခါ ကြၽန္ေတာ့္ကို ဆြဲထုတ္လိုက္ျပီးေတာ့ ဆုေတြေပးတယ္ေပါ့ ဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ အဲဒီလိုပဲ ခံယူထားတယ္။

ေမး – ေထာင္ထဲ ေရာက္သြားေပမယ့္လို႔ ကိုေနဘုန္းလတ္ ေထာင္ထဲမႇာေရးထားတဲ့ စာေတြက အြန္လိုင္းေပၚမႇာ ရႇိေနခဲ့တယ္။ သိရသေလာက္ကေတာ့ တစ္ခ်ိဳ႕ေနရာေတြမႇာ၊ ေထာင္ထဲမႇာ စာေရးခြင့္မရႇိပါဘူး။ ကိုေနဘုန္းလတ္အေနနဲ႔ ေထာင္ထဲမႇာ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔ စာေရးခဲ့ပါသလဲ။

ေျဖ – အိမ္ကို စာေရးလို႔ရတယ္ဗ်။ ေထာင္တစ္ခုနဲ႔ တစ္ခု မတူဘူးဗ်ာ။ တစ္ခ်ိဳ႕ေတြ က်ေတာ့လည္း စာရြက္ အပိုင္းေလးတစ္ခုေပးျပီး အဲတာပဲ ေရးရမယ္။ အဲထက္ ပိုမေရးရဘူး။ ကန္႔သတ္တာေတြ ရႇိတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ေတြက်ေတာ့လည္း မိသားစုေတြဆီပဲ ေရးရမယ္ဆိုတာ ကန္႔သတ္တာ ရႇိတယ္။ လံုး၀ေရးခြင့္ မေပးတာမ်ိဳးေတြ ရႇိတယ္ေပါ့။ ေထာင္ထဲမႇာ ကြၽန္ေတာ္ အျမဲစဥ္းစားတယ္ေလ။ အိုင္တီသမားဆိုေတာ့ ပိုဆိုးတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က connection နဲ႔ အလုပ္လုပ္ေနရတာ။ ခ်ိတ္ဆက္မႈမရႇိရင္ လူက သပ္သပ္ ေဘးေရာက္သြားေရာေလ။ တတ္ႏိုင္သမွ် အျပင္ေလာကနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္ေအာင္ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္ စဥ္းစားတယ္ေပါ့။ ဘယ္လို ခ်ိတ္ဆက္မလဲေပါ့။ အဲဒီမႇာ စာေရးတဲ့ လမ္းေၾကာင္းကို ကြၽန္ေတာ္ဖြင့္တယ္။ စမ္းတယ္ေပါ့။ ပထမကေတာ့ အေမကိုေရး၊ အေဖကိုေရး၊ ညီကိုေရး၊ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ သူငယ္ခ်င္းေတြဆီကိုေရး၊ ႏိုင္ငံျခားက လူေတြဆီကိုပါေရး၊ ပထမေတာ့ ေပးစာေလးေတြေရး၊ ေနာက္ေတာ့ ကဗ်ာေတြပါ ထည့္ေရး၊ အဲလိုမ်ိဳးနဲ႔၊ အခု လြတ္ခါနီးဆို ေတာ္ေတာ္ေလးကို အဆင္ေျပတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္းေတြလည္း ေရးတာပဲ။

ေမး – အဲဒီလို ေရးခဲ့တဲ့အထဲမႇာ သတိထားမိတာတစ္ခုရႇိပါတယ္။ ၂၀၀၉ ခုႏႇစ္ေလာက္တုန္းကေရးခဲ့ျပီး သံလြင္အိပ္မက္မႇာ ေဖာ္ျပထားခဲ့ ‘ညီေလးေရ’ ဆိုတဲ့ေပးစာပါ။ ဒီစာကိုဖတ္ရင္းက (ကို) ထူးအိမ္သင္ကို ၾကိဳက္တဲ့ ကိုေနဘုန္းလတ္ရဲ႕ အေရးအသားေတြကဟာ (ကို) ထူးအိမ္သင္ ဆိုထားတဲ့ ညီေလးေရ သီခ်င္းကို ျပန္ျပီး အမႇတ္ရစရာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ တာရာမင္းေ၀နဲ႔ မင္းခိုက္စိုးစန္ရဲ႕ အေစာပိုင္း စာေတြကို ႏႇစ္ျခိဳက္သူ ျဖစ္တာေၾကာင့္လည္း ေရးသားတဲ့ပံုစံက သူတို႔ရဲ႕ပံုစံနဲ႔ဆင္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီမႇာ ႏႇစ္ခ်က္ရႇိပါတယ္။ ပထမတစ္ခ်က္က ဗန္းေမာ္တင္ေအာင္ရဲ႕ ေျပာစကား။ ‘လူတစ္ေယာက္ရဲ႕ တန္ဖိုးဟာ သူ ျဖတ္သန္း ေက်ာ္လႊားေနတဲ့ ေခတ္ႀကီးက သူ႔ပုခံုးေပၚ တင္ေပးလိုက္တဲ့ သမိုင္း တာ၀န္ကို သူ ဘယ္ေလာက္ သယ္ပိုး ထမ္းေဆာင္ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္နဲ႔ တိုင္းတာရမႇာပဲ’ဆိုတဲ့ စာသားကို ထည့္သံုးခဲ့ပါတယ္။ ဒုတိယ တစ္ခ်က္ကေတာ့ equation တစ္ခုကို သံုးခဲ႕ပါ တယ္။ Event + Ego =Emotion ၊ Emotion + Exit = Effect ဆိုတဲ့ ညီမွ်ျခင္းတစ္ခုပါ။ ဒီအခ်က္ႏႇစ္ခ်က္ ထည့္သံုးခဲ့တာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အခုခ်ိန္မႇာ ေျပာခ်င္တာ တစ္ခုခုရႇိေနမလား။

ေျဖ – ကြၽန္ေတာ္က စာအစံုဖတ္တယ္ေလ။ ဖတ္ရင္းက တစ္ခ်ိဳ႕ဟာေတြကို notes ထုတ္ထားတာေတြရႇိတယ္။ ထုတ္ထားျပီး စာေရးဆရာေတြ ေျပာတဲ့ စကားေတြထဲမႇာမႇ ကြၽန္ေတာ္ ဆင့္ပြားျပီး ထပ္ေတြးထားတာ ေတြရႇိတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဆရာ ဗန္းေမာ္တင္ေအာင္ စကားကေတာ့ ၾကိဳက္တာကိုး၊ ကိုယ္လည္း ၾကိဳက္ေတာ့ ျပန္မွ်ေ၀တာေပါ့။ ကြၽန္ေတာ္က ကြၽန္ေတာ့္ ညီအတြက္ ေရးတာမႇန္ေပမယ့္ အထဲမႇာကတည္းက အားလံုးအတြက္ ျပန္မွ်ေ၀ျပီး ေရးတာေလ။ လူငယ္ထုအားလံုးအတြက္ ရည္ရြယ္တယ္။ အဲဒီရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ပဲ ကြၽန္ေတာ္ေရးခဲ့တာ။ ေပးစာသေဘာေပါ့ေနာ္။ ေဘာင္က်ဥ္းက်ဥ္းနဲ႔ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ေရးတာ မဟုတ္ဘူး။

E ေျခာက္လံုးကို ေရးခဲ့တာကေတာ့ ဒီလိုပါ။ ညီမွ်ျခင္းႏႇစ္ခုလံုး မႇာေတြပါေတာ့ E ေျခာက္လံုး သီအိုရီေပါ့။ အဓိပၸာယ္ကေတာ့ ရႇင္းပါတယ္။ အျဖစ္အပ်က္ (Event) ေတြကို အတၲစိတ္(Ego) နဲ႔ ေပါင္းမၾကည့္ရင္ ဘာမႇ မျဖစ္ဘူး။ ေပါင္းမိၿပီဆိုရင္ စိတ္လႇဳပ္ရႇားမႈ (Emotion) ျဖစ္လာမႇာပဲ။ ျဖစ္လာတဲ့ စိတ္လႇဳပ္ရႇားမႈကလည္း သူ႔ဘာသာသူ စိတ္ထဲမႇာပဲ ေနရင္ ဘာမႇမျဖစ္ေသးဘူး။ ထြက္ေပါက္(Exit) နဲ႔ ေတြ႔ရင္ေတာ့ အျပင္ ထြက္လာၿပီး ၀န္းက်င္ကို အက်ိဳးဆက္ (Effect) ေတြ သက္ေရာက္ေတာ့တာပဲ။ အဲဒါေလးပါ။

ကြၽန္ေတာ္တို႔က ပုထုဇဥ္ေတြဆိုေတာ့ Event နဲ႔ Ego ကို ခြဲမထားတတ္ေသးဘူး။ အဲဒီေတာ့ Emotion ေတြလည္းျဖစ္ေနမႇာပဲ။ Emotion ကလည္း Exit ကိုလိုက္ရႇာၿပီး မေတြ႔မခ်င္း စိတ္ထဲမႇာ ကလိကလိ ျဖစ္ေနမႇာ၊ အဲဒီ့ေတာ့ Exit တစ္ခုကိုေတာ့ ဖြင့္ေပးရမႇာေပါ့။ Exit ဖြင့္လိုက္ၿပီဆိုတာနဲ႔ Effect ကျဖစ္လာၿပီ။ ဆိုေတာ့ကာ၊ ေကာင္းေသာ အက်ိဳးဆက္ေတြ ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ ေကာင္းေသာထြက္ေပါက္ကိုပဲ ရႇာဖြင့္မိဖို႔ ႀကိဳးစားရမယ္။ စိတ္ခံစားမႈေတြကုိ အတၲနည္းသထက္နည္းေအာင္ စစ္ယူရမယ္။ အေကာင္းဆံုး ကေတာ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြတိုင္းကို အတၲထည့္မေပါင္းဘဲ သူ႔အတိုင္းျမင္ေအာင္ ၾကည့္ႏိုင္ဖို႔ေပါ့။ ဒါက ဘာသာေရးဘက္ နည္းနည္း ေရာက္သြားတယ္။ တခ်ိဳ႕ေတြ ေျပာၾကတယ္။ အရာရာကို စိတ္ခံစားမႈနဲ႔ မဆံုးျဖတ္နဲ႔ ဆိုတာေလ။ Exit ကို လိုက္ရႇာတဲ့အခါမႇာ Emotion နဲ့ အတူ အသိဥာဏ္ပညာ (Wisdom) ကိုထည့္ေပးလိုက္ႏိုင္မယ္ဆိုရင္ အက်ိဳးဆက္(Effect)ေတြ ေကာင္းလာႏိုင္စရာ ရႇိတယ္လို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။

ဒီကိစၥက အခုလက္ရႇိ ႏိုင္ငံေရးအတြက္လည္း အေရးၾကီးတယ္။ Event ေတြကို ကြၽန္ေတာ္တို႔က Ego ေတြ၀င္ျပီးေတာ့ စဥ္းစား ေနၾကတယ္ေလ။ Event ၾကီးပဲ သပ္သပ္မျမင္ႏိုင္ဘူး ျဖစ္ေနတယ္။ ေဘာလံုးပြဲတစ္ပြဲကန္ရင္ ကြၽန္ေတာ္က လစ္ဗာပူး ပရိသတ္ဆိုေတာ့ ငါ့အသင္းကို အားေပးတာနဲ႔ အျခားအသင္းႏႇစ္သင္း ကန္ျပီး ပရိသတ္တစ္ ေယာက္အေနနဲ႔ အားေပးတာ မတူဘူးေလ။ အဲလိုပဲ Event ေတြကို ျမင္တဲ့အခါမႇာ အတၲစိတ္ကို ထည့္ျပီးစဥ္းစားတဲ့ အခါက်ေတာ့ အျမင္ေတြက တစ္မ်ိဳး ျဖစ္ကုန္တယ္။ တတ္ႏိုင္သမွ် ဖယ္ျပီး Event တစ္ခုကို Event အျဖစ္ ျမင္ႏိုင္ေအာင္ စဥ္းစားရမႇာ ေပါ့။ အဲတာမႇ bird’s-eye view ေပါ့။ အေပၚစီးက ၾကည့္သလို ျမင္ရမႇာ။ ကိုယ့္အတၲပါရင္ ကိုယ္ကပါ Event ထဲေရာက္သြားျပီးေတာ့ ျမင္ကြင္းမ ရႇင္းေတာ့ဘူးဗ်ာ။ အေပၚစီးကၾကည့္တာ မျဖစ္ေတာ့ဘူး။ ပိုျပီးေတာ့ ေရႇ႕ဆက္သြားစရာလမ္းေၾကာင္းက ဘာလဲ။ ဘယ္သြားရင္ ဘာျဖစ္မလဲဆိုတာ အေပၚစီးက ၾကည့္ရင္ ရႇင္းရႇင္းလင္းလင္း ျမင္ရတယ္။

စိတ္ခံစားမႈ သေဘာကေတာ့ အန္တီလည္း ေျပာတယ္ ထင္တယ္။ ႏိုင္ငံေရးက စိတ္ခံစားမႈနဲ႔ မလုပ္ရဘူးဆိုတာ။ စိတ္ခံစားမႈ လံုး၀မပါလို႔လည္း မျဖစ္ဘူးဗ်။ စိတ္ခံစားမႈေတြက ရႇိၾကတာပဲ။ ဒီမႇာက Wisdom ေလးကို ထည့္ဖို႔ပါပဲ။ စိတ္ခံစားမႈလည္း ရႇိမယ္ေပါ့ဗ်ာ။ ဒါေပမယ့္ အဲ ဒီစိတ္ခံစားမႈေလးကို ၾကည့္ေနေပါ့။ စကားတစ္ခြန္း ေျပာရင္ေတာင္မႇ ေဒါသနဲ႔ ေျပာလိုက္တာလားေပါ့ေနာ္။ အဲတာေလးေတြက ကိုယ္သတိထားျပီး ၾကည့္ေနရင္ ျမင္တယ္ေလ။ အိုင္တီမႇာေတာ့ တစ္ခြန္းေျပာဖူးတယ္။ think again ေပါ့ေလ။ before you hit enter ေပါ့ေနာ္။ enter မေခါက္ခင္ ျပန္စဥ္းစားပါေပါ့ေလ။

ေမး – ညီေလးေရ ေပးစာထဲမႇာပဲ ထည့္ေရးထားတာ ရႇိပါတယ္။ အျမဲတန္းေရြ႕ေနေအာင္ ၾကိဳးစာရမယ္ဆိုတာ။ အဲဒီမႇာလည္း ငယ္စဥ္မွာ သင္ခဲ့ရတဲ့ ညီမွ်ျခင္းတစ္ခုကို ထည့္ေရးခဲ့ပါတယ္။ KE = 1/2 mv 2 ဆိုတဲ့ ညီမွ်ျခင္းပါ။ ဒီညီမွ်ျခင္းကို ထည့္ေရးျဖစ္ခဲ့တဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေရာ ဘာျဖစ္မလဲ။

ေျဖ – ဟိုထဲမႇာက ကြၽန္ေတာ္ အျမဲတန္း Brain Storming လုပ္တယ္ေလ။ အခ်ိန္ေတြက အားေနတာကိုး၊ စာဖတ္၊ Brain Storming လုပ္ေပါ့။ အဲဒီ ညီမွ်ျခင္းက အဲတာေၾကာင့္ ထြက္လာတာ။ KE ဆိုတာ အေရြ႕စြမ္းအင္၊ M ကျဒပ္ထု၊ v ကေတာ့ အလ်င္။ အဲဒီညီမွ်ျခင္းကို စဥ္းစားၾကည့္တယ္။ စြမ္းအင္တစ္ခုရႇိေနဖို႔ အလ်င္တစ္ခုနဲ႔ ေရြ႕ေနဖို႔ လိုတယ္လို႔။ လူသားေတြ အေနနဲ႔ အစြမ္းရႇိတဲ့သူေတြ ျဖစ္ေနဖို႔ ေရြ႕ေနဖို႔ လိုတယ္ေလ။ ရပ္လုိက္တဲ့ေန႔ဟာ စြမ္းအင္မဲ့ သြားတဲ့ေန႔ပဲ။ ဒီေနရာမႇာ ေရြ႕ေနရမယ္ဆိုတာက စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ ရုပ္ပိုင္းဆုိင္ရာမႇာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ တုိးတက္မႈ တစ္ခုခုရႇိေနရမယ္လို႔။ ကိုယ္တုိင္ကလြဲလို႔ ဘယ္လို အေျခအေနမ်ဳိးကမႇ ကိုယ့္ရဲ႕အေရြ႕ကို မတားျမစ္ႏုိင္ဘူးဆိုတာ ကိုလည္း သိထားဖို႔ လိုတယ္။ ဘယ္လိုေနရာကုိပဲ ေရာက္ေရာက္၊ ဘယ္လိုအေျခအေနမ်ဳိးကိုပဲ ေရာက္ေရာက္ အလ်င္တစ္ခုနဲ႔ ေရြ႕ေနတဲ့၊ တုိးတက္မႈရႇိေနတဲ့သူတစ္ေယာက္ျဖစ္ေအာင္ ႀကဳိးစားေနဖို႔ လိုမယ္ဆုိတာပါ။ ဒါမႇ စြမ္းအင္ရႇိတဲ့သူတစ္ေယာက္ျဖစ္ၿပီး အဲဒီစြမ္းအင္နဲ႔ ကုိယ့္ရဲ႕၀န္းက်င္ကို အက်ဳိးျပဳႏုိင္တဲ့သူျဖစ္မႇာေပါ့။

ဒီလိုေျပာေတာ့ လူတစ္ေယာက္ဟာ ေရြ႕လ်ားမႈ လံုး၀မရႇိေတာ့ရင္ စြမ္းအင္လံုး၀မဲ့ သြားေရာလားလို႔ ေမးစရာ ရႇိလာတယ္။ အဲဒီ ေမးခြန္းအတြက္ အေျဖထုတ္ဖို႔ ညီမွ်ျခင္းတစ္ခုရွိတယ္။

PE = mgh တဲ့ ။ PE က အတည္ စြမ္းအင္၊ m ကျဒပ္ထု၊ g က ကမၻာ့ဆြဲအား၊ h ကေတာ့အျမင့္ ။ ေရြ႕မေနလို႔ အေရြ႕စြမ္းအင္ မရႇိေပမယ့္လည္း အျမင့္တစ္ေနရာကို ေရာက္ေနၿပီဆိုရင္ေတာ့ Potential Energy လို႔ေခၚတဲ့ အတည္ စြမ္းအင္တစ္ခုရႇိ ေနႏိုင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ စြမ္းအင္ရႇိေနတဲ့သူ တစ္ေယာက္ျဖစ္ဖို႔ ေရြ႕ခ်င္ရင္ ေရြ႕ေန ဒါမႇမဟုတ္ရင္ေတာ့ အျမင့္တစ္ေနရာမႇာ ရႇိေနဖို႔ လိုတယ္လို႔ သံုးသပ္လို႔ရတယ္။ ဒီေနရာမႇာ အျမင့္တစ္ေနရာဆိုတာ ဘယ္လိုေနရာလဲ။ ရူပေဗဒ သေဘာတရားအရေတာ့ သစ္ပင္တစ္ပင္ေပၚကို တက္ေနလုိက္တာနဲ႔ အျမင့္တစ္ေနရာကို ေရာက္သြားၿပီး PE ရႇိသြားၿပီ။ ဆိုလိုခ်င္တာက အဲဒီအျမင့္ မဟုတ္ဘူး။ လူတစ္ေယာက္ကို သူျဖတ္သန္းခဲ့တဲ့ သူ႔ရဲ႕သမုိင္းကိုၾကည့္ၿပီး လူအမ်ားက တညီတညြတ္တည္း ဦးေႏႇာက္ထဲမႇာေရာ ႏႇလံုးသားထဲမႇာပါ တစ္ေနရာ စာေပးလုိက္တဲ့ အျမင့္တစ္ေနရာကို ေျပာခ်င္တာ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ငယ္ေသးတဲ့အတြက္ အဲဒီလိုအျမင့္ တစ္ေနရာမ်ဳိးကို မေရာက္ႏုိင္ေသးဘူး။ အဲဒီေတာ့ အၿမဲတမ္းေရြ႕ေနေအာင္ ႀကဳိးစားေနရမယ္။ KE က အသံုးခ်တန္ဖုိး၊ PE က ပကတိတန္ဖိုးေပါ့။

ေမး- အျမဲတန္းေရြ႕ေနေအာင္ ၾကိဳးစာရမယ္ဆိုျပီး လူငယ္ထုကို ေျပာခဲ့တဲ့ ကိုေနဘုန္းလတ္ရဲ႕ ခံယူခ်က္ကေရာ ဘယ္လိုရႇိမလဲ။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ မရည္ရြယ္ေပမယ့္ အလိုလို ရပ္သြားရတဲ့ သူေတြ ရႇိေနတယ္။ အဲတာေတြအတြက္ ဘယ္လိုမ်ား ေျပာခ်င္ပါသလဲ။

ေျဖ – လမ္းကေတာ့ ရႇာရမႇာပဲဗ်။ အခြင့္အေရးမရႇိရင္ အခြင့္အေရး ရႇာရမႇာပဲ။ လူငယ္ေတြကေလ လမ္းမရလည္း လမ္းကိုရႇာရမယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ မ်က္လံုးက ေရႇ႕ကိုၾကည့္ရင္ ေဘးကိုမျမင္ရဘူး။ ေဘးကိုၾကည့္ရင္လည္း ေရႇ႕ကိုမျမင္ရဘူး။ ကြၽန္ေတာ္ ဆိုလိုတာက ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဘာကိုရႇာမႇာလဲ။ တစ္ခ်ိဳ႕ လူငယ္ေတြက ဆင္ေျခရႇာတယ္ဗ်။ အစိုးရမေကာင္းလို႔ ဆိုတာမ်ိဳး၊ ေနာက္ျပီးေတာ့ ငါတို႔ ကစားစရာ ကြင္းမရႇိလို႔ ဆိုတာမ်ိဳး၊ ေနာက္ျပီးေတာ့ ဘယ္လို အက်ပ္အတည္းေတြ ရႇိေနလို႔ ဆိုတာမ်ိဳး၊ ဘယ္လို အခက္အခဲေတြ ရႇိေနလို႔ ဆိုတာမ်ိဳး ဆင္ေျခေတြ ရႇာတယ္။ အဲတာ ဆင္ေျခေတြပဲသိလား။ ဆင္ေျခရႇာတဲ့ မ်က္လံုးက လမ္းကို မေတြ႔ႏိုင္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ ဆင္ေျခမရႇာနဲ႔။ ဘယ္သူ႔ေၾကာင့္၊ ဘယ္သူ႔ေၾကာင့္ဆိုျပီး ဆင္ေျခမရႇာနဲ႔၊ ရႇာခ်င္လည္း ကိုယ့္ကိုကိုယ္မႇာရႇာ၊ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္သူ႔ေၾကာင့္ ဘယ္သူ႔ေၾကာင့္ဆိုတာကို သိပ္မေျပာဘူး။ တစ္ခုခုဆို ကြၽန္ေတာ္ညံ့လို႔ပဲ၊ ငါညံ့တယ္၊ ထပ္ျပီးေတာ့ ၾကိဳးစာရဦးမယ္ဆိုတာမ်ိဳးပဲ။

ကြၽန္ေတာ္ ေထာင္က်တယ္ဗ်ာ၊ ေထာင္ထဲမႇာ ကြၽန္ေတာ္ ရပ္သြားမယ္ဆို ရပ္သြားလို႔ရတယ္။ ဆင္ေျခရႇာျပီးေတာ့၊ အစိုးရက ငါ့ကို ဒီလို ဒီလို လုပ္တယ္ေပါ့ေနာ္။ ကံတရားကို လည္း အျပစ္ပံုခ်လို႔ရတယ္။ ဆင္ေျခရႇာရင္ လမ္းမေတြ႔ဘူးေလ။ အဲတာေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္ဆင္ျခင္ မရႇာဘူး။ ဆင္ေျခရႇာတာကို စြန္႔လႊတ္လိုက္ျပီးေတာ့ လမ္းကိုရႇာမယ္။ ဟုတ္ျပီ။ လက္ရႇိ အေျခအေနကို လက္ခံလိုက္မယ္။ လက္ခံျပီးေတာ့ လက္ရႇိအေျခအေနမႇာပဲ ငါလုပ္ခ်င္တာေတြကို လုပ္လို႔ရေအာင္၊ ျပင္ပေလာကနဲ႔ အဆက္အသြယ္ ျပတ္မေနေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲဆိုတာ ေျပာင္းစဥ္းစားျပီးေတာ့ ဆင္ေျခကိစၥေတြ ေမ့ပစ္လိုက္ေရာ၊ အဲလိုေမ့ပစ္လိုက္မႇသာ ဒီဘက္ကလမ္းကို ရႇင္း ရႇင္းလင္းလင္း စဥ္းစားလို႔ရတာ။ အဲတာေၾကာင့္ လမ္းရႇာတဲ့လူက လမ္းေတြ႕မႇာပဲ။

ကြၽန္ေတာ္တို႔က တစ္ခါတေလက် လမ္းေပ်ာက္ေကာင္း ေပ်ာက္ေနႏိုင္တယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ အေျခအေနက်ေတာ့ လူငယ္ေတြက သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ လမ္းေပ်ာက္ ေနတယ္ေျပာတယ္။ လမ္းေပ်ာက္ေနတယ္ဆိုတဲ့ စကားနဲ႔ လမ္းရႇာေနတယ္ဆိုတဲ့စကားနဲ႔ မတူဘူးေနာ္။ ႏႇစ္ခုလံုးကေတာ့ လမ္း မေတြ႔ေသးတာ မႇန္တယ္ေနာ္။ ဒါေပမယ့္ တစ္ခ်ိဳ႕က သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ လမ္းေပ်ာက္ေနတယ္လို႔ ခံယူလိုက္တယ္။ ရႇာဖို႔ မၾကိဳးစားေတာ့ဘူး။ ေနာက္တစ္ဦးက်ေတာ့ သူလည္း လမ္းေပ်ာက္ေနတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႔ကိုယ္သူ လမ္းေပ်ာက္ေနတယ္လို႔ မခံယူဘူး။ ငါ လမ္းရႇာေနတယ္ေပါ့ေနာ္။ လမ္းရႇာေနတယ္လို႔ ခံယူတဲ့လူက လမ္းရႇာ ေတြ႔မႇာပဲ။ လမ္းေပ်ာက္ေနတယ္ဆို တဲ့လူက ရႇာဖို႔လည္း မၾကိဳးစားေတာ့ဘူး။ အဲဒီေတာ့ လမ္းေတြ႔မႇာ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။

ကြၽန္ေတာ့္ ခံယူခ်က္ကေတာ့ဗ်ာ၊ ကြၽန္ေတာ္ ဘယ္ေနရာပဲ ေရာက္ေနေနဗ်ာ။ ပတ္၀န္းက်င္အတြက္ အက်ိဳးျပဳတဲ့သူပဲ ျဖစ္ခ်င္တယ္။ လူပိုၾကီးလည္း ျဖစ္မေနရဘူး၊ ပတ္၀န္းက်င္ကို ဒုကၡေပးတဲ့သူလည္း ျဖစ္မေနရဘူး။ ပတ္၀န္းက်င္အတြက္ အက်ိဳးရႇိတဲ့သူ အဲတာပဲျဖစ္ခ်င္တယ္။ အဲဒီစိတ္နဲ႔ပဲ သြားခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ျပီး ပစၥဳပၸန္ကိုပဲ ၾကည့္တယ္။ အခု အေျခအေနမႇာ ဘာလုပ္ႏိုင္မလဲဆိုတဲ့ အေၾကာင္းတရား ဖန္တီးမႈပဲ ကိုယ့္လက္ထဲမႇာပဲ ရႇိတယ္ေလ။ အဲတာပဲ စဥ္းစားပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရး လုပ္တယ္ဆိုလည္း လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္လို႔ပါပဲ။ တိုင္းျပည္မႇာ တကယ္လိုအပ္ေနျပီ၊ ေလ့လာတဲ့ အခါက်ေတာ့ သိတာပဲေလ။ ဘယ္သူေတြက ဘာလဲဆိုတာ။ တကယ္ျဖစ္ေနတာေတြကို ၾကည့္ရင္ ဘယ္ဘက္မႇာ ရပ္တည္ရမလဲဆိုတာ ရႇင္းရႇင္းလင္း လင္း သိလာရတာပဲ။

ေမး – ထိန္းသိမ္းခံရစဥ္ ကာလမႇာေတာ့ Web 2.0 ေခတ္ေပါ့။ ဘေလာ့ေရစီးက အားေကာင္းေနတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမႇာေတာ့ ဘေလာ့ေရစီးကေန Facebook ေရစီးျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ျပီးခဲ့တဲ့ ႏႇစ္ေတြကစျပီးေတာ့ Facebook ကို ေ၀ဖန္တာေတြရႇိ လာပါတယ္။ ေစ်း အိမ္သာနံရံလို ျဖစ္ေနတယ္တို႔၊ အမိႈက္ပံု ျဖစ္ေနတယ္တို႔ဆိုတဲ့ အသံေတြထြက္လာတယ္။ Facebook အေပၚမႇာေရာ ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။

ေျဖ – ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ဘေလာ့ကို ပိုၾကိဳက္တယ္။ Facebook ကေတာ့ နည္းပညာ ေရစီးအရ ေပၚလာတဲ့အရာပဲ။ သူ႔ကိုလည္း ျငင္းပယ္လို႔ မရဘူးဆိုတဲ့ သေဘာေပါ့ေနာ္။ ဘေလာ့ၾကီးပဲ ဆက္ေရးေနလို႔လည္း မျဖစ္ဘူး။ Facebook ကို ကူးမလာ ဆိုေတာ့လည္း အမႇန္အတိုင္းေျပာရရင္ ကြၽန္ေတာ္ Facebook ကို မၾကိဳက္ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္က ဘေလာ့ကို ပိုၾကိဳက္တယ္။ စာေရးဆရာတစ္ေယာက္ ရပ္တည္တဲ့ ပံုစံမ်ိဳး၊ ဖတ္ခ်င္တဲ့သူ လာဖတ္လိမ့္မယ္ဗ်ာ။ ဟိုမႇာကေတာ့ ဖတ္ခ်င္ခ်င္၊ မဖတ္ခ်င္ ခ်င္ ေရာက္ေနတာမ်ိဳးပဲ။ ကြၽန္ေတာ္က အခုမႇ စသံုးလို႔လား မသိဘူး။ ေတာ္ေတာ္မ်က္စိေနာက္တယ္။ ႐ႈပ္ပြေနတာပဲ။ အဲတာမ်ိဳးေပါ့ေနာ္။

အဲဒီေတာ့ ဘေလာ့ကို မျဖစ္မေန ကြၽန္ေတာ္ဆက္ကို ေရးမႇာ။ Facebook ကေတာ့ သံုးျဖစ္မယ္။ ဘေလာ့ကိုေတာ့ ပိုျပီးအားသန္တယ္။ Facebook ကေတာ့ ျပတ္မသြားေအာင္ပဲ ကြၽန္ေတာ္သံုးခ်င္တယ္။ အစိုးရကိုေတာ့ ေျပာင္းျပီး စဥ္းစားေစခ်င္တယ္။ ဒီမိုကေရစီ အစိုးရဆိုေတာ့ကာ လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္၊ ေျပာဆိုခြင့္ေတြကို၊ သူတို႔ အဲဒီလိုေျပာင္းျပီး စဥ္းစားလိုက္မယ္ဆိုရင္ တျခားေကာင္းက်ိဳးေတြ ျမင္လာလိမ့္မယ္။ လံုျခံဳေရးအရ စဥ္းစ စားေတာ့ ကိုယ့္ကို ရန္ျပဳမႈေတြကိုပဲ ပိုျပီးျမင္လာတာေပါ့ေနာ္။ လြတ္လပ္ခြင့္တို့၊ လူ့အခြင့္အေရးတို႔၊ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈတို႔ အဲတာေတြ စဥ္းစားၾကမယ္ဆိုရင္ သူအမ်ားၾကီး ျမင္လာလိမ့္မယ္။ ပိုျပီးျမင္လာရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကို ရန္သူေတြလို႔ ျမင္လာမႇာ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကလည္း သူတို႔ကို ရန္သူေတြလို႔ သေဘာထားမႇာ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ သူတို႔ဘက္က စဥ္းစားပံုေျပာင္းဖို႔ကို ကြၽန္ေတာ္ ေမွ်ာ္လင့္တယ္။ အဲဒီလိုေျပာင္းမႇလည္း အဆင္ေျပမႇာ။

တစ္ခုရႇိတာကဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က လြတ္လပ္မႈကို လိုခ်င္တယ္ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီလြတ္လပ္မႈနဲ႔ အတူ တစ္ဖက္ကလည္း တာ၀န္ခံမႈကို တြဲေပးသင့္တယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္ထင္တယ္။ အစိုးရ ဘက္ေတာ့ လြတ္လပ္မႈေပးဖို႔အတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ေတာက္ေလွ်ာက္ ေျပာေနရမႇာပဲ။ ကြၽန္ေတာ့္ဘက္က request ေပါ့ေနာ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တာ၀န္ခံႏိုင္မႈကို ျပ ႏိုင္ရမယ္။ ငါတို႔ေရးတဲ့ စာေတြနဲ႔ပတ္သက္ရင္ ငါတို႔ တာ၀န္ခံႏိုင္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္ဆိုရင္ profile ကို တစ္ခုမႇ လိမ္ထားတာ မရႇိဘူး။ ကြၽန္ေတာ့္ ဘေလာ့မႇာ၊ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ အိမ္လိပ္စာေတာင္ ေပးလို႔ရတယ္။ ဘယ္သူမဆို ကြၽန္ေတာ္ေရးတာနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး မေက်နပ္တာရႇိရင္ ကြၽန္ေတာ့္ကို တိုက္႐ိုက္ လာေျပာလို႔ရတယ္။ အဲလို တာ၀န္ယူမႈေလးကိုသာ ကြၽန္ေတာ္ တို႔ဘက္က ျပည့္ျပည့္၀၀ေပးႏိုင္မယ္ဆိုရင္ တစ္ဖက္က လြတ္လပ္မႈကို ေတာင္းရ အားရႇိတယ္ဗ်။ လြတ္လပ္မႈကို ေတာင္းတဲ့ သူေတြထဲမႇာလည္း အကုန္လံုးက ဘာေၾကာင့္ လိုခ်င္လည္းဆိုတာလည္း မေသခ်ာဘူး။ တစ္ခ်ိဳ႕ကလည္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္နဲ႔ လုပ္ခ်င္တာ လုပ္မယ္ဗ်ာ။ ဘာမႇ လာမေျပာနဲ႔၊ နာမည္၀ႇက္ျပီးေတာ့ လုပ္မယ္၊ ျပီးရင္ တာ၀န္မယူဘူးဆိုတဲ့ လူမ်ိဳးေတြလည္း ရႇိေကာင္း ရႇိမယ္၊ အဲလိုလူမ်ိဳးေတြ မ်ားလာခဲ့ရင္ ဟိုဘက္က အားသာသြားမႇာပဲ။ အဲလိုလူမ်ိဳးေတြ နည္းျပီးေတာ့ ကိုယ္ လုပ္တဲ့အလုပ္ေတြကို တာ၀န္ယူရဲတဲ့ သူေတြ မ်ားလာျပီးေတာ့ ဒီ လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းတစ္ခုလံုးက တာ၀န္ယူတတ္တဲ့ လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္း ျဖစ္လာမယ္ဆိုရင္ အဲတာ ဟိုဘက္က သူတို႔ ဥပေဒ ထုတ္ေနစရာကို မလိုေတာ့ဘူး။ သူတို႔ ဥပေဒထုတ္ရင္လည္း ကြၽန္ေတာ္ တို႔က ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ကန္႔ကြက္လို႔ရတယ္။ လြတ္လပ္မႈကို ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ဒီထက္ပိုျပီး ေတာင္းဆိုလို႔ရတာေပါ့။

ေမး – လြတ္လာျပီးေနာက္ပိုင္းမႇာေရာ ကိုေနဘုန္းလတ္ ဘာဆက္လုပ္သြားမလဲ၊ ဘေလာ့ ေရးမယ္၊ စာေရးမယ္ဆိုတာ သိထားေပမယ့္ အဲတာထက္ ပိုျပီး စဥ္းစားထားတဲ့ အေၾကာင္းအရာ ရႇိခဲ့ရင္ေပါ့။ လက္ရႇိ အေရြ႕မႇာ ဘယ္ေနက ၀င္မလဲေပါ့။

ေျဖ – ၀င္လုပ္စရာ ေနရာေတြကေတာ့ အမ်ားၾကီးပဲဗ်။ အမႇန္အတိုင္းေျပာရင္ ကြၽန္ေတာ္ အတိအက် မဆံုးျဖတ္ရေသးဘူး။ အန္တီနဲ႔ လည္း မေတြ႔ရေသးဘူး။ ဘယ္ေနရာ ၀င္လုပ္တာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္မလဲေပါ့ဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ အန္တီတို႔၊ အဘတို႔နဲ႔လည္း တိုင္ပင္ခ်င္ေသးတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္စိတ္၀င္စားမႈ ေျပာရရင္ေတာ့ civil society ကိစၥ ေတြရယ္၊ capacity building ကိစၥေတြကို ကြၽန္ေတာ္ အရမ္းသေဘာက်တယ္။ အဲတာမ်ိဳးေတြ၊ NGO ခ်ိတ္ဆက္တာေတြ၊ ေဖာင္ေဒးရႇင္း ေထာင္တာေတြ အဲတာကို ကြၽန္ေတာ္ ပိုအားသာတယ္ေပါ့ဗ်ာ။ ဆံုးေတာ့ မဆံုးျဖတ္ရေသးဘူးေပါ့။

အခုေတာ့ လမ္းေၾကာင္းက ေပၚေနျပီ၊ ႏိုင္ငံေရးလမ္းေၾကာင္း အခင္းအက်င္းက ျဖစ္ေနျပီ၊ အဲဒီ အခင္းအက်င္းက လက္ခံတဲ့ အေနအထားကိုေတာ့ စဥ္းစားဖို႔ လိုတာေပါ့ေနာ္။

ကြၽန္ေတာ္တို႔ အရင္က လႈပ္ရႇားမႈပံုစံနဲ႔၊ အခုလႈပ္ရႇားမႈပံုစံက တူေတာ့မႇာ မဟုတ္ဘူး။ အခု ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ရႇိေနျပီဗ်ာ။ ဒါၾကီးကို လက္ခံတာ၊ လက္မခံတာ၊ ကိုယ္ၾကိဳက္တာ၊ မၾကိဳက္တာ ကြၽန္ေတာ္မေျပာလိုဘူး။ ဒါေပမယ့္ ရႇိတာကေတာ့ ရႇိေနမႇာပဲ။ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒအရ လႊတ္ေတာ္ထဲကို သြားမယ္၊ ေရြးေကာက္ပြဲသြားမယ္ဆိုတာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဒီမိုကေရစီေခါင္းေဆာင္ အန္တီကလည္း ဒီလမ္းေၾကာင္းကို ေရြးခ်ယ္ျပီးသြားျပီ။ အဲဒီေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဒီအခင္းအက်င္း အဲဒီအခင္းအက်င္းကို ေသခ်ာေလ့လာရမယ္။ အဲလိုေလ့လာျပီးေတာ့ အလုပ္လုပ္မႇသာလွ်င္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ လုပ္ရပ္က အန္တီအတြက္ အေထာက္အပံ့ရမႇာေပါ့။ အဲလို မဟုတ္ဘဲနဲ႔ အခင္းအက်င္းနဲ႔ ကြဲလြဲေနတဲ့ အလုပ္မ်ိဳးေတြ လုပ္မိတဲ့အခါက်ေတာ့ အန္တီတို႔အေနနဲ႔ အလုပ္ပိုတာေပါ့ဗ်ာ။ ေခါင္းေဆာင္ေတြအေနနဲ႔ေရာ ကိုယ့္အခ်င္းခ်င္းမႇာေရာ ျပန္ျပီး ထိန္းရတာေတြ၊ အလုပ္ပိုတာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ မဆံုးျဖတ္ရေသးေပမယ့္ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ လႊတ္ေတာ္ ျပင္ပႏိုင္ငံေရးဘက္ကို ပိုစိတ္၀င္စားတယ္ ။ civil society တို႔၊ capacity building တို႔လိုေပါ့။

ေမး – အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြမႇာေတာ့ civil society ေတြက ထိုက္သင့္သေလာက္ အားေကာင္းေနခဲ့ပါျပီ။ ဒီမႇာေတာ့ လိုအပ္မႈေတြ ရႇိေနတုန္းပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ ဒီတစ္ခါ ေထာင္က လြတ္လာတဲ့သူေတြထဲမႇာ လူငယ္အမ်ားစုက civil society ကိစၥကို ဦးစားေပးေျပာ လာပါ တယ္။ ကိုေနဘုန္းလတ္ကလည္း civil society ကိစၥကို ေျပာလာပါျပီ။ ဘာေၾကာင့္ ဒီလို ေျပာလာခဲ့တာပါလဲ။

ေျဖ – လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံေရးရႇိသလို၊ လႊတ္ေတာ္ ျပင္ပႏိုင္ငံေရးလည္း ရႇိပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ ျပင္ပႏိုင္ငံေရးဆိုေတာ့လည္း တစ္ခ်ိဳ႕ေတြက အျမင္ေစာင္းတယ္ေပါ့ေနာ္။ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပႏိုင္ငံေရးဆိုတာ လမ္းေပၚထြက္တာကို ေျပာတာမဟုတ္ပါဘူး ။ ခုနေျပာတဲ့ civil society ကိစၥေတြပဲ။ capacity building ကိစၥေတြ အဲတာေတြကို ေျပာတာ၊ အဲႏႇစ္ခုနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ နားလည္ထားရမႇာ။ အဲလို နားလည္ထားမႇ သာလွ်င္ ဒါကိုပိုျပီးေတာ့ အားျပဳႏိုင္မႇာ။ စုစုစည္းစည္း ျဖစ္ဖို႔ေတာ့ လိုတာေပါ့ဗ်ာ။ ေနာက္ျပီးေတာ့ ႐ိုးသားမႈကို အေျခခံရင္ ပိုေကာင္းတာေပါ့။ ဒီဟာေတြက နာမည္ပ်က္ႏိုင္တယ္ဗ်။ civil society ကိစၥေတြ၊ အခုဟာက ပြင့္လင္းလာတဲ့ ေခတ္မႇာ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္တာေတြကလည္း ပိုမ်ားလာတာေပါ့၊ အဲဒီမႇာ ဘယ္လို mind-set ေတြနဲ႔ အလုပ္၀င္လုပ္မလဲ။ ႐ိုးသားမႈ မရႇိတာေတြက ေနာက္ပိုင္းထပ္ျဖစ္လာဦးမႇာပဲ။ ႐ိုးသားမႈသာ အေျခမခံဘူးဆိုရင္ အလကားနာမည္ပ်က္မႇာ။

စကားလံုးေတြက ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမႇာ ေတာ္ေတာ္ sensitive ျဖစ္တယ္ဗ်။ ဥပမာ activist ဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမႇာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ နားလည္တာနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာမႇာ သံုးေနတာနဲ႔ မတူဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမႇာ activist ဆိုရင္ သိပ္မၾကိဳက္ဘူးေလ။ လမ္းေပၚထြက္တဲ့ လူမ်ိဳးလို႔ပဲ ထင္ၾကတာကိုး၊ တကယ္တန္းက်ေတာ့ မဟုတ္ဘူးေလ။ အခ်ိဳ႕စကားလံုးေတြမႇာ နားလည္မႈ လြဲေနတာ။ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပႏိုင္ငံေရးလို႔ ဆိုလိုက္ရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔က လႇမ္းျမင္လိုက္တာက လမ္းေပၚ ထြက္မယ္ေပါ့ေနာ္။ လမ္းေပၚထြက္တယ္ဆိုရင္ေတာင္မႇ ဒီအခင္းအက်င္းမႇာ ေပးထားတဲ့ ေဘာင္ေတြရႇိတယ္ေလ။ အဲေဘာင္ထဲကပဲ သြားမႇာကို ေျပာတာပါ။

ေနာက္တစ္ခုက ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ေျပာတယ္။ ဘယ္သူမႇေတာ့ ထည့္မေရးေသးဘူး။ အဲတာကို ကြၽန္ေတာ္ ေျပာခ်င္တယ္။ အန္တီနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေပါ့။ အန္တီ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္တာကို လက္ခံတယ္။ လႊတ္ေတာ္ထဲ သြားတာကို လက္ခံတယ္။ ဒါေပမယ့္ အစိုးရဌာနတစ္ခုခုမႇာ ၀င္ျပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းမႇာ ၀င္လုပ္တာမ်ိဳးကို ကြၽန္ေတာ္ မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး ဆိုတာမ်ိဳးကို ကြၽန္ေတာ္ ေျဖတယ္ဗ်။ ပါတီရဲ႕ ရပ္တည္ေရးအျပင္ ပါတီမႇာလည္း လုပ္စရာေတြက ရႇိေသးတယ္ဗ်ာ။ အန္တီရဲ႕ ျဖစ္တည္မႈတစ္ခု၊ အန္တီ ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္မႈတစ္ခုမႇာ၊ လိုအပ္ေနေသးတယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္ျမင္တယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ အန္တီက အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ဗ်ာ၊ ျပီးေတာ့ ပါတီေခါင္းေဆာင္လည္း ျဖစ္တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလႇယ္ပါ ၀င္လုပ္မႇာျဖစ္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလႇယ္ လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ ဒီအလုပ္က မျပတ္သြားဘူးေလ။ အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္အျဖစ္လည္း ဆက္ရႇိေနဦးမႇာပဲ။ ပါတီေခါင္းေဆာင္အျဖစ္လည္း ဆက္ရႇိေနဦးမႇာပဲ။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလႇယ္ တစ္ခု ထပ္တိုးတာပဲရႇိတယ္။ ဒီသံုးခုလံုး တြဲလုပ္လို႔ရတယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဘက္ သြားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ပါတီက ႏႈတ္ထြက္ရမႇာ။ ဟိုႏႇစ္ခုကိုသြားျပီးေတာ့ မေရမရာျဖစ္သြားႏိုင္တယ္။ အန္တီနဲ႔ ပါတီအဆက္အသြယ္ျပတ္သြားရင္ ေရႇ႕ေလွ်ာက္ ႏိုင္ငံေရးမႇာ နည္းနည္းျပႆနာ ရႇိႏိုင္တယ္လို႔ ထင္တယ္။

ေနဘုန္းလတ္

အမည္ရင္း- ေနမ်ိဳးေက်ာ္

ကေလာင္အမည္ – ေနဘုန္းလတ္၊ ဘုန္းဦးေမာ္

ေမြးသကၠရာဇ္ – ဇြန္လ ၂၈ရက္၊ ၁၉၈၀ျပည့္ႏႇစ္။ပညာအရည္အခ်င္း – B.E(Civil) ဇာတိ – ရန္ကုန္၊ သဃၤန္းကြၽန္း။

မိဘအမည္- ဦးသိန္းထြန္း၊ ေဒၚေအးေအးသန္း

ႏိုင္ငံေရးအေတြ႔အၾကံဳ – သဃၤန္းကြၽန္း NLD လူငယ္တာ၀န္ခံ-၂ (၂၀၀၁ခုႏႇစ္၀န္းက်င္မႇ စတင္လုပ္ေဆာင္)

source by : www.news-eleven.com

Tesla Roadster ၿပိဳင္ကားမ်ားရဲ႕ ကားဘီးကို ပလပ္ထိုးအသံုးျပဳျခင္းသည္ 280 W-h/mi ျဖစ္ပါတယ္။ ေျမာက္ Californina ၏ၿမိဳ႔တြင္းရွိ PG8G လွ်ပ္စစ္ကုမၸဏီက လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကို ျပည္လည္ေလာင္စာ ျဖည့္ျခင္းႏွင့္ ၀ယ္ယူသံုးစြဲသူမ်ားက E9 ႏႈန္းသည္ . . . ျဖစ္တယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ၄င္းအခ်က္၂ ခ်က္ကိုေပါင္းစည္းျခင္းျဖင့္ Tesla Roadstar ၏တစ္ရက္အတြက္မိုင္၄၀ ကို လွ်ပ္စစ္အား 11.2 kwh ျဖည့္တင္းရမွာျဖစ္ၿပီး ကုန္က်စရိတ္ကေတာ့ အားျဖည့္အႀကိမ္ေပၚမူတည္ၿပီး US$0.56 မွ US$3.18 အတြင္းျဖစ္ပါတယ္။ အတြင္းပိုင္းေလာင္ကၽြမ္းယာဥ္မ်ားကို ႏႈိင္းယွဥ္ ၾကည့္ရာ ၄၀မိုင္အတြက္ တြက္ခ်က္ရာမွာ 1US ဂါလံကို ၂၅ မုိင္ စုစုေပါင္း US$4.80ကုန္က်မည္ျဖစ္ပါတယ္။ Tesla Roadster လွ်ပ္စစ္ကားက 100km အတြက္ 17.4 kw-hသံုးရာ၌ မူလလွ်ပ္စစ္ယာဥ္က 100 km အတြက္ 11 kwh အသံုး ျပဳခဲ့ပါတယ္။

စီတန္းၿပီးေရာက္ရွိလာမည့္ကိစၥရပ္မ်ား

တခါတရံမွာ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ ေလာင္စာသံုးကားမ်ားထက္ အစီအစဥ္က်နမႈပို၍ နည္းပါးပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ ကားမ်ားဟာ စြမ္းအင္ျပန္လည္ျဖည့္ခ်ိန္ၾကာျမင့္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ ၿမိဳ႕တြင္းခရီးထြက္ျခင္းႏွင့္ အျခားခရီးတို မ်ားအတြက္ သင့္ေတာ္ေသာေၾကာင့္ စြမ္းအင္ကိုယ္တိုင္ျဖည့္သူမ်ားက ၄င္းကိုပံုမွန္ေန႔စဥ္ယာဥ္ဟုတ္ သတ္မွတ္ခဲ့ၾကပါ တယ္။ ပ်မ္းမွ်အားျဖင့္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံသားမ်ားက တေန႔လွ်င္ေမာင္းႏွင္မိုင္ႏႈန္း ၄၀ထက္ေလွ်ာ့နည္းပါတယ္။ ထို႔ေၾကာင့္ လည္း အေမရိကန္ရွိ လွ်ပ္စစ္ကားသံုးစြဲတာက ေလာက္ငွမႈရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း အျခားသူမ်ားအတြက္ ဘတၳရီစြမ္းအင္ ကုန္ခမ္းျခင္းကို အာရံုစူးစိုက္ရျခင္းမ်ား ရွိလာႏိုင္ပါတယ္။ ထိုအရာကို အစဥ္လိုက္ဆက္တိုက္ျဖစ္ေပၚလာေသာ စိုးရိမ္ပူပန္ရမႈလို႔ ဆိုပါတယ္။ Tesla Roadster မွကားမ်ားဟာ တခါေငြေပးေခ်တိုင္း ၂၄၅ မိုင္အတြက္ စြမ္းအင္ရရွိပါတယ္။ ထို႔ေၾကာင့္ လမ္းမမ်ားေပၚမွာလည္း ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားစြာကိုေတြ႕ရပါတယ္။ Roadster မွယာဥ္မ်ားကို 220-vott ျဖင့္ ၃နာရီခြဲ စြမ္းအင္အျပည့္ျပန္လည္ျဖည့္တင္းႏိုင္ပါတယ္။ဘတၳရီကို ကိုယ္ပိုင္စြမ္းအင္ ျဖည့္တင္းေသာနည္းပညာ ကို အသံုးျပဳျခင္းအားျဖင့္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ား၏ အစီအစဥ္က်နအဆင္ေျပမႈကို က်ယ့္ျပန္႕ေစပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ မုိင္၁၀၀အတြင္း စြမ္းအင္ကိုျဖည့္ႏုိင္ပါတယ္။ ထိုလုပ္ရပ္ဟာ ကားတိုင္ကီထံသို႔ ဓါတ္ဆီျဖည့္ျခင္းထက္ ပိုသန္႔ရွင္းၿပီး ပိုျမန္ဆန္ကာ ကားေမာင္းသူလည္း ကားထဲမွာ အခ်ိန္ျပည့္ေနႏိုင္ပါတယ္။ သို႕ေသာ္ ကုန္က်စရိတ္ျမင့္မားေသာေၾကာင့္ စီးပြားေရးတြင္ ဆိုးက်ိဳးရွိႏုိင္ပါတယ္။ ၂၀၁၀ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားအတြက္ ျပည့္စံုေသာဘတၳရီအားျပည့္ျခင္း အစီအစဥ္အတြက္ ကုမၸဏီ၂ ခုသာရွိခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၀ခုႏွစ္ အဆံုးပိုင္းမွာေတာ့ Better Place ကုမၸဏီဟာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတြင္ ဘတၳရီစြမ္းအင္ျဖည့္စခန္း တစ္ခုထားရွိခဲ့ၿပီး အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု Sanfrancisco တြင္ စြမ္းအင္ျဖည့္စခန္း ၄ ခုဖြင့္မွာ ျဖစ္ကာ Califarnia ႏုိင္ငံ San Joe သို႔လည္း အလားတူျဖစ္စဥ္မ်ားရွိေၾကာင္းေၾကျငာခဲ့ပါတယ္။ ၀ယ္ယူသံုးစြဲသူမ်ားက မုိင္၁၀၀ ဘတၳရီမ်ားကို မိနစ္၃၀ အတြင္း ၈၀% စြမ္းအင္ျဖည့္တင္းႏုိင္ရန္ အျခားနည္းလမ္းကေတာ့ DC fast Charging စြမ္းအင္ျဖည့္သံုးထပ္စခန္းတြင္ ဘတၳရီစြမ္းအင္ျဖည့္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဘတၳရီစြမ္းအားျဖည့္ျခင္းဟာ ၂၀၁၃ခုႏွစ္၌ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု တခုလံုးပ်ံ႕ႏံွ႕လာမွာျဖစ္ပါတယ္။ DC Fastမွ စြမ္းအင္ျဖည့္စက္မ်ားကို ၂၀၁၁ခုႏွစ္ မတ္လမွာ အလြယ္တကူ၀ယ္ယူရရွိႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ယာဥ္စီမံကိန္းဟာ ၿမိဳ႕ေပါင္း၁၆ၿမိဳ႔မွာ ပ်ံ႔ႏွံ႔လာမွာ ျဖစ္ၿပီး အဓိက ျပည္နယ္၆ ခုမွာလည္းအလားတူ ပ်ံ႕ႏွံ႕လာမွာျဖစ္ပါတယ္။ Nissan ကလည္း ဂ်ပန္ႏိုင္ငံရွိ ၀ယ္သူ၂၀၀ေက်ာ္အား ၂၀၁၀ ဒီဇင္ဘာတြင္ ၄င္း၏ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားအတြက္ လ်င္ျမန္ေသာ ဘတၳရီအားျဖည့္ပစၥည္းကို ျပဳလုပ္ေပးႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ Nissan ၏ Leaf EV လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားဟာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံရွိ မည္သည့္ေနရာတြင္မဆို ၂၅ မိုင္တုိင္းတြင္ တစ္ခါ လွ်င္ျမန္ေသာ ဘတၱရီအားျဖည့္ပစၥည္းမ်ားရွိလာမွာျဖစ္ပါတယ္။

ညစ္ညမ္းေစျခင္း

လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ ဓါတ္ဆီကားမ်ားကဲ့သုိ႔ ပတ္၀န္းက်င္ေလထုညစ္ညမ္းမႈ မျဖစ္ေစေသာ္လည္း ဓါတ္အားလိုင္း အသစ္မ်ား ထပ္မံရရွိရန္ ေတာင္းဆိုမႈမ်ားတိုးပြားလာေစပါတယ္။ စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္မားေသာယာဥ္မ်ားက လွ်ပ္စစ္ စြမ္းအင္ျပည့္လုပ္ငန္းမ်ားကို ျဖဳန္းတီးျဖစ္ေနသလို စြမ္းအင္အရင္းအျမစ္မ်ား ႀကီးထြားလာမႈေပၚမူတည္ၿပီး CO2 မ်ားလည္း မ်ားစြာထြက္ေပၚပ်ံ႔ႏွံ႔လာပါမယ္။

အဓိကလွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္အတြက္ ေတာင္းဆိုမႈ၊ စြမ္းအင္အရင္းအျမစ္အသစ္မ်ားရရွိမႈ၊ ဇီ၀ေလာင္စာအသစ္မ်ားျပား လာမႈတို႔ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံက ထူးျခားစြာေျပာင္းလဲလာပါလိမ့္မယ္။ ၀ါယာႀကိဳးမ်ားျဖင့္ စြမ္းအင္ျဖည့္ျခင္းက ကာဗြန္ မ်ား၏ စြမ္းအင္က်မႈအေပၚ မသက္ေရာက္ႏိုင္ပါ။ ၄င္းမွာ၀ါယာႀကိဳးမ်ားျဖင့္ စြမ္းအင္ျဖည့္ျခင္းစနစ္ကို ထုတ္လုပ္ႏိုင္ရန္ အတြက္သာျဖစ္ပါတယ္။ (ဥပမာ- ေလျဖင့္လည္ပတ္ေစေသာ အိမ္သံုးေမာ္တာ) လွ်ပ္စစ္ယာဥ္တစ္ခုဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုတြင္ ၀ါယာႀကိဳးသံုးလွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားျဖင့္စြမ္းအင္ျပန္ျဖည့္မည္ဆိုလွ်င္ ၁ ကီလိုမီတာေမာင္းႏွင္ အၿပီးတြင္ CO2 ၁၁၅ ဂရမ္ထြက္ရွိလာမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဓါတ္ဆီယာဥ္မ်ားကေတာ့ ဓါတ္ဆီပိုက္မ်ားႏွင့္ ဓါတ္ဆီထုတ္လုပ္ျခင္း မ်ားမွတဆင့္ CO2 ၂၅၀ဂရမ္ကို ထုတ္လႊတ္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ၿဗိတိသွ်အစိုး၏ စမ္းသပ္မႈအရ ဒီဇယ္ကားမ်ားက ၁ ကီလိုမီတာ ေမာင္းႏွင္လွ်င္ CO2 ထုတ္လုပ္မႈမွာ 149.5 ဂရမ္ရွိတယ္လို႔ Scottland က စမ္းသပ္ေတြ႔ရွိပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား မ်ားစြာေတာင္းဆိုေသာ အဆိုးရြားဆံုးကိစၥရပ္အတြက္ ေက်ာက္မီးေသြးႏွင့္ ေပါင္းစပ္ၿပီး ျပဳလုပ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ World Wide Fund ႏွင့္ IZES ကလည္း အလတ္စားလွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားဟာ CO2 ၂၀၀ ဂရမ္ထုတ္လႊတ္တယ္လို႔ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ ေလလာ့ေတြ႔ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဓါတ္ဆီကားမ်ားႏွင့္ႏႈိင္းယွဥ္မည္ဆိုလွ်င္ ၄င္းဓါတ္ဆီကားတစ္စီးဟာ ပ်မ္းမွ်ျခင္း CO2 ၁၇၀ဂရမ္ ထုတ္လႊတ္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားအစီးေရ ၁ မီလီယံကိုလည္း ဂ်ာမနီသို႔ မိတ္ဆက္ေပးမွာျဖစ္ၿပီး အကယ္၍ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ျမွင့္တင္ေရးအတြက္လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ား မလုပ္ေဆာင္ခဲ့လွ်င္ CO2 ၀.၁% ကိုေလွ်ာ့ခ်ေပးမည့္ ကိစၥရပ္ ေကာင္းမ်ားျဖစ္ေပၚလာမွာျဖစ္ပါတယ္။ သန္႔ရွင္းေသာ၀ါယာႀကိဳးစြမ္းအင္ရွိသည့္ ျပင္သစ္မွာေတာ့ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ား၏ CO2 ထုတ္လုပ္မႈဟာ ၁ ကီလိုမီတာကို ၁၂ ဂရမ္ျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၀၈ခုႏွစ္တြင္ အဂၤလန္၌လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ CO2 ကိုျဖတ္ခ်ႏိုင္တယ္လို႔ နိဂံုးခ်ဳပ္ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ား စီမံခန္႔ခြဲမႈတို႔၏ ဆက္ႏြယ္မႈမ်ားအတြက္ လွ်ပ္စစ္ယာဥ္ အဂၤလန္ႏိုင္ငံ၏ လွ်ပ္စီးေၾကာင္းအသစ္မ်ားကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့မည္ဆိုလွ်င္ေတာင္ မွန္လံုအိမ္ဓါတ္ေငြ႕၄၀%ကိုေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမယ္
source:en.wikipedia.org/electric_car

၂။ လွ်ပ္စစ္စက္ဘီးလိုလို ဆိုက္ကယ္လိုလိုဟာေတြ အမ်ားအျပားစီးနင္းလာၾကေတာ့ အမွန္တကယ္ေမာ္ေတာ္ဆိုက္ကယ္ေတြကလဲ ေရာင္ေတာ္ျပန္နဲ႕ေရာလႊတ္ေနၾကလို႕ ညညဆို ဆိုက္ကယ္ သံေတြနားမခံႏိုင္ရတဲ့ၾကား မေန႕ကဘဲ အဲဒီဆိုက္ကယ္နဲ႕လွ်ပ္စစ္မ်ိဳးမစစ္စက္ဘီးတစီး တိုက္မိၾကေရာ၊ ဦးထုတ္ေတြလဲမေဆာင္းထားေတာ့ ထိပ္ေပါက္ေခါင္းကြဲနဲ႕ မေသကုန္ တာကံေကာင္းတယ္။ ဘယ္သူကမွားတာလဲ။ လွ်ပ္စစ္စက္ဘီးဆိုက္ကယ္ေတြက တရား၀င္စီးနင္းခြင့္ရွိသလား၊ သူလဲလူေတြကိုတိုက္မိတဲ့အခါ ဒဏ္ရာ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ရေစႏိုင္ပါတယ္။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ ေမာင္းႏွင္ခြင့္မျပဳထားတဲ့ ဆိုက္ကယ္ေတြ မဆင္မခ်င္ ျပန္လည္ေမာင္းႏွင္ေနၾကတာ။

၃။ ေျမနီကုန္းမွာ မ်ဥ္း၀ါ ၾကားေပၚကေနလမ္းျဖတ္ကူးတာပါဘဲ၊ ဘယ္ယဥ္ေတြကမွမရပ္ေပးသလို အရွိန္ေတာင္ေလ်ာ့မေပးၾကဘူး။ ဒီေတာ့ ဒီေျခာက္လမ္းသြား၊ ရွစ္လမ္းသြားလိုဟာ ႀကီးေတြမွာ လမ္းကူးသူေတြက အသတ္ကိုဖတ္နဲ႕ထုတ္ၿပီးကူးေနရတယ္။

၄။ မီးပြိဳင့္တိုင္းမွာ မ်ဥ္း၀ါ ႏွစ္လိုင္းကန္႕ထားတဲ့ ေနာက္မွာသာ ယဥ္ေတြရပ္တန္႕ရမွာျဖစ္ေပမယ့္ ဘယ္ကားကမွ အဲဒီေနာက္မွာ မရပ္ၾကဘဲ မ်ဥ္း၀ါေပၚမွာဘဲရပ္ထားၾကေတာ့ လမ္းကူး တဲ့ သူက လမ္းလည္ေလာက္ကေနျဖတ္ကူးေနရတယ္။

၅။ ေျခာက္လမ္းသြားအပါအ၀င္ လမ္းမႀကီးေတြမွာ ယဥ္ေတြၾကာရွည္စြာရပ္တန္႕ခြင့္မရွိသလို ၿမိဳ႕တြင္းလမ္းေတြမွာလဲ မနက္ ၆ ည ၆ အတြင္း ၾကာရွည္ရပ္လို႕မရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ စည္း ကမ္းမဲ့ ရပ္နားမႈေတြေၾကာင့္ ယဥ္ေၾကာ ၂ ခုထက္မနည္းပိတ္ေနၾကတယ္။ ဒါ့အျပင္ ၿမိဳ႕တြင္းကေက်ာင္းေတြ ဆင္းခ်ိန္မွာ ေက်ာင္းႀကိဳကားေတြက ၂ ထပ္ ၃ ထပ္ ရပ္ၾကလို႕ လမ္းေတြ မျဖစ္သင့္ဘဲပိုပိတ္သြားတယ္။

၆။ ကိုယ့္လမ္းေၾကာင္းကိုယ္မေမာင္းတာ ရိုးရာျဖစ္သြားၿပီ။ တစီးေလာက္အကိုေရဆိုတဲ့ စကားသံက လမ္းသြားရင္ မၾကားခ်င္မွအဆံုး၊ ဒါေၾကာင့္လဲ မျဖစ္သင့္တဲ့ယဥ္တိုက္မႈနဲ႕ ယဥ္ေၾကာပိတ္ဆို႕မႈေတြျဖစ္ရတယ္။ ဒါကိုအေသအခ်ာအေရးယူမႈလဲမရွိသေလာက္ဘဲ၊ ကင္မရာတပ္ထားတဲ့ ေရႊဂံုတိုင္ပြိဳင့္မွာေတာင္ ဒီလိုျဖစ္ေနရင္ က်န္တဲ့ေနရာေတြ မစဥ္းစားနဲ႕။

၇။ လက္ယာကပ္ေမာင္းရတဲ့ယဥ္ေၾကာစနစ္ေၾကာင့္ လက္၀ဲကပ္ေလ်ာက္ရတဲ့ လမ္းသြားလမ္းလာစနစ္ရွိတယ္။ ထားပါေတာ့ ပလပ္ေဖာင္းေတြေပၚေလ်ာက္မရလို႕အျပင္ထြက္ေလ်ာက္ ရတဲ့ တာေမြလို ေျမနီကုန္းလိုေနရာေတြဟာ ဒီလိုအခ်က္ေတြေၾကာင့္ ယဥ္ေတြပိုပို ပိတ္ၾကပ္သြားရတယ္။

၈။ ကားမွတ္တိုင္မွာ ကားႀကီးေတြက အထပ္ထပ္ရပ္လုိ႕၊ ရပ္တဲ့အခါမွာလဲ ေဘးကပ္မရပ္ဘဲ ယဥ္ေၾကာ ၂ လမ္းစာေလာက္ ကန္႕လန္႕ရပ္တာေတြ၊ ထပ္ရပ္တာေတြေၾကာင့္လဲ ယဥ္တိုက္ မႈနဲ႕ယဥ္ေၾကာပိတ္ရတာေတြရွိတယ္။

၉။ ေစ်းႀကီးေတြရွိတဲ့ အနီးတ၀ိုက္က ကားလမ္းမေတြေပၚမွာ အမိွဳက္ေတြပံုထားၾကလို႕ ယဥ္ေၾကာတေၾကာဟာ သက္သက္မဲ့ပိတ္ေနရသလို အျမင္မတင့္တယ္တာနဲ႕ ပတ္၀န္းက်င္ က်န္း မာေရးထိခိုက္မႈေတြျဖစ္ေနဆဲဘဲ။

၁၀။ အမ်ားႀကီးရွိပါေသးတယ္။ ယဥ္စည္းကမ္းလမ္းစည္းကမ္းေကာင္းမြန္ဖို႕ လွည့္ကင္းလုပ္ၿပီး လိုက္ဖမ္းတာေတြဒဏ္ေငြရိုက္တာေတြ ကမထိေရာက္ပါဘူး။ အေသးစားေဖာက္ျဖတ္ မႈေတြအတြက္ လူမႈေရး လုပ္ငန္းေတြ၀င္ေရာက္လုပ္ကုိင္ဖို႕ နဲဒဏ္ေငြအနည္းငယ္သာခ်မွတ္ဖို႕လိုပါတယ္။ ဥပမာ လူကူးမ်ဥ္းၾကားက လမ္းျဖတ္မကူးတဲ့သူေတြကို ဒဏ္ရိုက္မယ့္ အစား တေနကုန္ အဲဒီမ်ဥ္းၾကားနားမွေနၿပီးလမ္းကူးမယ့္သူေတြကို မ်ဥ္းၾကားက ကူးေစဖို႕လိုက္လံကူညီေပးခိုင္းတာမ်ိဳး ျဖစ္သင့္တယ္။ အခုက ေငြေပးလိုက္ရင္ၿပီးသြားေရာဆိုတဲ့ အသိအျမင္ ကေနတိုးတက္မလာေသးဘူး။ က်န္တာေတြလဲျပင္သင့္တယ္။ မီးပြိဳင့္ေတြကေန ၿပီးလိုင္းကားေတြကို ဆက္ေၾကး ေကာက္သလိုလုပ္ေနတာေတြကို ရပ္သင့္ၿပီ၊ မီးပြိဳင့္ခလုပ္ကို ကိုင္ထားၿပီး သူတို႕လိုသလိုကစားေနတဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြဟာ ႀကီးမားတဲ့ ယဥ္တိုက္မႈေတြကို ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဆက္ေၾကးေပးထားတဲ့ယဥ္ေတြဟာ မီးပြိဳင့္ေရာက္ရင္ အရွိန္မေလ်ာ့ေတာ့ ဘူး။ ယဥ္စည္းကမ္းအရ မီးပြိဳင့္နားေရာက္ရင္ အရွိန္ေလ်ာ့ရမွာကို ဒီမွာေတာ့ ပြိဳင့္ျဖတ္မယ္ ကိုင္ထားဆိုတဲ့ သတိေပးခ်က္နဲ႕ ဒီမီးပြိဳင့္ေတြကို အရွိန္နဲ႕ေက်ာ္လႊားေနတာေတြဟာ ဒါေတြ ေၾကာင့္ျဖစ္ေနတာ။

Especially, a IT security system is like a defense. There will be many fighting from all sides. Thus we must set up good technologies for security more and more than. This operation means doing to progress not only technologies but also the way to keep the facts. While our defense is the super, we need to transform it into attack. It means adding technologies to express and defeat the ID that is penetrating our security system. While we are drawing privacy software, strategy/tactics should be added in this drawing. The strategy/tactics is gotten by combination of new management form and technologies. As all base on these technologies, we can continue to think how we must defeat fighting.

Some countries use to care the privacy for their governmental facts but neglect for private. So private’s weakness can be easily seen and make governmental security firm.  Some use security systems that can contact with the government. So private’s strong security support government security. Main weakness is the manners of users that is begin of battle. So the new management form aims keeping facts security for users and changing from all sides depend on the progress of human resource. We need to discuss how we must begin to follow these 2 facts.

New management form

Management is explained already. Good management is not set for software or hardware. It concerns with both. Performances that come from computer are known as programs. These programs are the parts of management .Which systematic programs we should use according to circumstances are expressed in there. Computers won’t understand anything that against these programs. If we make computer to understand, it happen to be wrong these programs. The main fact is how computer can understand in these circumstances. So people who want to disturb has studied these programs and find the weakness. And then he will create the circumstances that can cause the weakness. It is simple. Depending upon the normal programs, our new management form helps both user and computer at the same time to prevent obstruction.

In the reforming circumstances that need to reform according to levels, firstly we must study management, setting up the security, technology development, and corporation for security .Then we can accept and obey the new management form. We can follow ‘step by step’ for all. ’How we must to do ‘ is very important. The new management form will begin from which: Ministry or private or people, we must to choose. Actually to corporate private and government to do government affairs very well, that need to meet with people directly. This is a good strategy/tactics for three sides. To set up facts collection, it should be   programs as passport, citizen card, and census.

For example, the new management form can reduce problems for citizen card and wasting time and get accurate computerize data. It is very good for people and Ministry. Getting more computerized data can support data importing, transferring, collection and storage for main details of the government.

The changes closely with people in the new management form are traffic control with CCTV, air line and other transport information on the website, online billing system  and ticket machine system. The new management form can reduce delay levels of duties, using much human resource and losing time. Because of reducing human resource, finance can be saved but there will be some questions for difficulties to develop the employment. The sure one is there is no difficulties. Using e-Government can reduce just amount of personnel 3% to 5% and much cost in first 10 years. Later, the costs can be reduced more than before. Only qualified personnel can go on for work and unqualified personnel cannot reduce, so the works of government are more effective than before. No need to think about employment problem because 3% personnel of government is 5% of externals.

Changing system for all sides

We must be struggle practically to get the new management form is gotten. Because the management is changed, we begin to use new technology in old environment. How we can perform depending upon the new technology and gotten facts. Unless we can pass these performances, not ok for government security.

Some governments try to corporate with technological security organizations for facts security. That is convenient with the new management form only. We can do practically only with the changing system for all sides. For example: a circumstance hacked by another can’t be found and studied in the book. The problems we must solve are in externals only. The result depends on the quality of organization more than splendid organization.

It is need to be familiar with basic organizations or individual, each group to study new technologies, manners for hacking circumstances. That is one that accepting the crime in now a day. Having only security organization cannot happen to finish. So we must use the changing for all sides that remove abnormal controlling and other systems and need to have Better Corporation than before. The progressive technology and effective security facts can be set up by using it. It is an example of changing system for all sides. The new management form aims to reduce the levels of duties, save time, get nice result by little amount of personnel. Its qualities happen to come out the changing all sides system. These two facts are same but not completely. Moving for all sides, indent to development. These two facts let to start moving   the security.

Moving to security is regarded as the beginning and will become the result of the gotten facts and technologies. Neglecting the basic programs can destroy the security control. This changing may be testing or continued to use. If we use the circumstance that came from it about 1 or 2 years, we will get the super security we want to get. And we can do confirm technology, programs and finance practically.

I wish you can add the super security system in the e-Government we must use by avoiding the short-term solving like step over the levels and making high speed for duties.

ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမယ္
source:en.wikipedia.org/electric_car

We are still managing paper but useless things were rejected according to the improving level. We need to change the management form according to the necessities but some things facing more plenty of challenges and complex new environment are no need to change and must be normally managed. So we have to find techs to combine security facts, management according to each department for the e-Government of this age. At that time, main practices are needed rather than expert. But we are nicely expert the ordinary management, practices are needed when the techs are being combined. The film posters were written with hand on the card board printing but vinyl is being replaced now. So a designer must to study the drawing the design by using computer not to apart this knowledge needed for his professional job. Especially, a person who can manage best used to easily refuse to accept software management. Because he isn’t interest to study these subjects or may be no reliability.

But he may be interest more than before, if he wants to get the advantage: improving job done about 10%. The changing must be begun with training including skill to be able to digitalize in the offices approving e-Government. Skill and practice happen to increase each confidence and undertaking with confidence is a good characteristic to be strong the organization. In addition, being able to corporate one organization to another quickly bases on skill and correct ways. As soon as the departmental abilities develop, people’s reliability and corporation happen to be increased and can build awareness. This affects not only departments, but also end users (people using e-Government) even. The skill of personnel can give the super services to the people when they communicate them. The people can be given most familiar and effective guidance and rules to increase the knowledge for security and the people’s responding manners can be understood. This will affect as more basic and clear security plans more than most effective security plans.

Another fact is a role called IS structure. Especially, governments used to worry fees in the approving these information. They worry how to manage these fees and controlling the facts. It means who is responsible for these facts because director, assistant director, manager, assistant manager, planning, finance and so on were controlling before. To be more clear, The news absent going to other before when they don’t issue of meeting result to lower level at time after managing level, the date might flowing to step by step, how will be consequence and who will be respond and how will be do action that?   . This is a security management. User and controller can control vice versa by data saving system and information system control. Using these systems more widely is included in the role of management and keeping the facts.

The main one is controlling system according to levels and vice versa controlling system to all. By digest to all management, check and balance level has to be planned if it is need to free central controlling system. Otherwise, if they want to tight to level as we need to constructive ranking to central control. Good management system and obligation will become more exact because software designs must be drawn by basing on these facts in technological role. We can reduce wasting time for every case. With quick flowing data, responding must be quickly done and all working networks can be checked and controlled from anywhere. So we must think about how many the offices can protect personal data as a prob. For example, will let the staff use the computer as they like or be limited? Data in the computer can influence their personal opportunities? Human ethics such as skill, honest and obeying fitting the new management form will challenge to manage duty and responsibility more than before.

အတြင္းပုိင္း ေလာင္ကၽြမ္းအင္ဂ်င္ ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကားမႈမရွိခင္ကတည္းက လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားရဲ႕ အျမန္ႏႈန္းႏွင့္ အကြာအေ၀းကိုလည္း မွတ္သားထားခဲ့ၾကပါတယ္။ မွတ္သားထားတဲ့ ျမန္ႏႈန္းမွာ 100 km/h (62 mph) ျဖစ္ၿပီး ၁၈၉၉ မွာ Camille Jenatzy ၏ Jamais Contente လို႔ေခၚတဲ့ ဒံုးက်ည္သ႑န္ယာဥ္ဟာ အျမန္ႏႈန္းျမင့္မားေသာ 105.88 km/h (65.79 mph) အထိရွိခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၂၀ မတိုင္ခင္မွာလည္း အရည္အေသြး ျပည့္ကားမ်ား သံုးစြဲျခင္းတြင္ လွ်ပ္စစ္ေမာ္ေတာ္ကားမ်ားက ေရနံဆီကားမ်ားႏွင့္ ယွဥ္ၿပိဳင္ေနခဲ့ၾကပါတယ္။

၁၈၉၆ မွာ စြမ္းအင္ ျပန္လည္ျဖည့္တင္းရာတြင္ အခက္အခဲမ်ားေက်ာ္လႊားႏုိင္ရန္ Hartford Electric Company က လွ်ပ္စစ္ကုန္တင္ကားမ်ားအတြက္ ဘတၳရီလဲလွယ္ အသံုးျပဳႏုိင္မည့္ ၀န္ေဆာင္မႈကို ပထမဆံုးလက္ေတြ႕ စမ္းသပ္ခဲ့ပါတယ္။ ယာဥ္ပိုင္ရွင္မ်ားက General Electric Company (GVC) မွ ဘတၳရီမပါတဲ့ကားမ်ား ၀ယ္ယူခဲ့ၿပီး လဲလွယ္အသံုးျပဳႏုိင္တဲ့ လွ်ပ္စစ္ဘတၳရီကိုေတာ့ Hartford Electric Company မွ၀ယ္ယူသံုးစြဲခဲ့ၾကပါတယ္။ ယာဥ္ပိုင္ရွင္ မ်ားက လွ်ပ္စစ္ကုန္တင္ကားမ်ား၏ သိုေလွာင္မႈ၊ ဆက္လက္တည္ၿမဲရန္အတြက္ လစဥ္ေၾကးႏွင့္ မိုင္ႏႈန္းတစ္မိုင္တိုင္း အတြက္ ေငြေပးေခ်မႈ စသည့္စနစ္မ်ားျဖင့္ ေငြေပးေခ်ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၁၉၁၀ မွ ၁၉၂၄ အတြင္း ၀န္ေဆာင္မႈကေတာ့ မိုင္ေပါင္း ၆ ဘီလီယံေက်ာ္လွ်င္ အခမဲ့သံုးစြဲႏိုင္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၁၇ ခုအစပိုင္းမွာ အလားတူ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား ေပးခဲ့ပါေသးတယ္။  Chicago ရဲ႕ Milburn Light Electric မွာေတာ့ ကားပိုင္ရွင္မ်ားက ဘတၳရီမပါတဲ့ယာဥ္ မ်ားကို ၀ယ္ယူရရွိႏိုင္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

၁၈၉၇ ခုႏွစ္အေရာက္မွာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအတြင္း  ပထမဆံုးလွ်ပ္စစ္ယာဥ္ေရာင္း၀ယ္ေရး လုပ္ငန္းစုႀကီးကို လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၄င္းလုပ္ငန္းစုႀကီးကို Philadephia ၏ Electric Carriage and Wagon Company မွ တည္ေထာင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀ရာစု အေစာပိုင္းမွာေတာ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ Anthony Electric Baker , Columbia , Abderson , Edison , Fritchle , Stusebaker , Ricker, Milburn ႏွင့္ အျခားသူမ်ားကလည္း လွ်ပ္စစ္ကား မ်ားကို ထုတ္လုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဘာေၾကာင့္ႀကိဳက္

၁၉၀၀ခုႏွစ္ အေစာပိုင္းမွာ လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားကို ဓါတ္ဆီယာဥ္မ်ားႏွင့္ ယွဥ္လွ်င္ အျမန္ႏႈန္းေႏွးေသာ္လည္း အက်ိဳးအျမတ္ မ်ားစြာရွိခဲ့ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားဟာ တုန္ခါျခင္း၊ အနံ႕ဆိုးထြက္ျခင္းနဲ႔ ဆူပူျခင္းမ်ားမရွိသလို ဓါတ္ဆီကားမ်ားရဲ႕ အခက္အခဲဆံုးအပိုင္းျဖစ္တဲ့ ဂီယာအသံုးျပဳျခင္းလည္း လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားမွာ ပါ၀င္ျခင္းမရွိပါဘူး။  လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားကို သံုးျခင္းျဖင့္ ဆိုးက်ိဳးမ်ားမျဖစ္လာႏိုင္သည့္အတြက္ ပံုမွန္ရိုးရွင္းမႈကိုသာေကာင္းစြာ အသံုးျပဳႏိုင္ေသာ ၀ယ္ယူသံုးစြဲသူမ်ားၾကားတြင္ ေရပန္းစားခဲ့ပါတယ္။ ဓါတ္ဆီကားမ်ားရဲ႕ အင္ဂ်င္စက္ႏိုးရာတြင္ လက္ကို “ L ” ပံုသ႑ာန္ ထားကာ ခက္ခက္ခဲခဲ ႏိုးရေသာ္လည္း လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကမူ အင္ဂ်င္စက္ႏိုးရန္ အားစိုက္ထုတ္စရာမလိုတဲ့ အတြက္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကိုပို၍ လူႀကိဳက္မ်ားခဲ့ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားဟာ လြယ္ကူစြာ အသံုးျပဳႏုိင္ေသာေၾကာင့္ အမ်ိဳးသမီး ယာဥ္ေမာင္းမ်ားအတြက္ အဆင္ေျပေသာယာဥ္ျဖစ္တယ္လို႔ မၾကာခဏသတ္မွတ္ျခင္းခံခဲ့ရပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ ညစ္ညမ္းမႈမရွိေစျခင္း၊ တိတ္ဆိတ္ျခင္းမ်ားအပါအ၀င္ စီးပြားေရးရႈေထာင့္ကၾကည့္မည္ဆိုလွ်င္လည္း ဓါတ္ဆီကားမ်ား ထက္ပိုသာခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ၁၉၁၁ ခုႏွစ္ နယူးေယာက္ သတင္းစာမ်ားမွာေတာ့ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကို စံျပအျဖစ္သတ္မွတ္ ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၂၀၁၀ တြင္ Washigton ၌ “ယေန႔ေခတ္တြင္ Thomas Edison ၏ ဂုဏ္ျပဳပြဲကို ထပ္ခါထပ္ခါဆင္ႏြဲေနသကဲ့ သို႔ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ား၏ ဘတၳရီ အဆင္မေျပမႈကိုလည္း ထပ္ခါထပ္ခါ ေဆာင္ရြက္မည္” ဟု တင္ျပထားပါတယ္။

၁၉၉၀ မွ ယေန႔ေခတ္ -

 ထုတ္လုပ္မႈမ်ား

၁၉၇၀ ႏွင့္ ၁၉၈၀ အတြင္း ဟိုက္ဒရိုကာဗြန္ေစ်းကြက္ပံုမွန္မဟုတ္ျခင္းေၾကာင့္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ား အသစ္တဖန္ ထုတ္လုပ္မႈအေပၚလြတ္လပ္စြာ စိတ္၀င္စားခဲ့ၾကပါတယ္။ ၁၉၉၀အေစာပိုင္းမွာ ေလာင္စာပိုလွ်ံလာရန္ႏွင့္ ယာဥ္မ်ား၏ စြမ္းေဆာင္ရည္ႏွိမ့္က်မႈ၊ ယာဥ္မ်ားအတြက္ အေျခခံက်တဲ့ပန္းတိုင္သို႔ ေရာက္ရွိမႈနိမ့္လာျခင္းတို႔ကို ကာကြယ္ရန္ California အစိုးရမွ California Air Resoures Board ( CRB ) က စတင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါတယ္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေခတ္မီလွ်ပ္စစ္ကားမ်ား ကိုကိုယ္တိုင္ထုတ္လုပ္ေနၾကတဲ့ Chrysler TEVan , Ford Ranger EV pickup truck , GM EVI and 510 EV pickup , Honda EV plushatchback, Nissan lithium battery , Altra EV miniwagon ႏွင့္ Toyota RAV4EV တို႔မ်ားစြာ တိုးတက္ေအာင္ျမင္လာခဲ့ၾကပါတယ္။

၂၀၁၀ခုႏွစ္ေႏွာင္းပိုင္းမွာ ကမၻာ့စီးပြားေရး ေခတၱရပ္တန္႔မႈက ကားကိုယ္ပိုင္ထုတ္လုပ္သူမ်ားအား ေလာင္စာ မလံုေလာက္မႈျပႆနာ ျဖစ္ေပၚေစခဲ့ရာ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားထုတ္လုပ္မႈကို ေခတၱရပ္နားေစခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္က California မွ လွ်ပ္စစ္ကား ထုတ္လုပ္ေသာ Tesla Motors က ထုတ္လုပ္မႈတိုးတက္ခဲ့ၿပီး ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ စတင္ေရာင္းခ် ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၁ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလမွာေတာ့ ၄င္းကုမၸဏီဟာ ႏုိင္ငံေပါင္း ၃၁ ႏိုင္ငံတြင္ လွ်ပ္စစ္ကားအစီးေရ ၁၅၀၀ ေက်ာ္ကို ေရာင္းခ်ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၉ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္း Mistubishi i MiEV မွ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံရွိ မ်ားစြာေသာ ၀ယ္ယူသူမ်ား ထံသို႔ ကားမ်ားကို အစုလိုက္စတင္ေရာင္းခ်ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၀ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ တစ္ဦးခ်င္းအတြင္ေရာင္းခ်ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၀ေမလ မွာေတာ့ ေဟာင္ေကာင္ၿမိဳ႕ လူထုမ်ားထံသို႔လည္း ေရာင္းခ်ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၀ဇူလိုင္လက ၾသစေတးလ်ႏိုင္ငံမွာ အေရအတြက္ အနည္းငယ္ေရာင္းခ်ခဲ့ပါေသးတယ္။ ၂၀၁၀ ႏို၀င္ဘာလတုန္းက Mitsubishi က အစီးေရေပါင္း ၅၀၀၀ေက်ာ္ကို ထုတ္လုပ္ၿပီး ေၾကာင္းေၾကာ္ျငာခဲ့ပါတယ္။ အစပိုင္းမွာ လွ်ပ္စစ္ကားရရွိမႈအေရအတြက္နည္းေနျခင္းႏွင့္ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားရွိေနေသာ္ လည္း ၂၀၁၀ဒီဇင္ဘာလအေရာက္မွာေတာ့ Nissan Leaf ရဲ႕ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ ဂ်ပန္ႏွင့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုသို႔ေရာက္ရွိခဲ့ ပါတယ္။ ၂၀၁၁ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလတြင္ Think City , REVAi , Buddy , CitroEn C1 ev’ie ႏွင့္ အခ်ိဳ႕ေသာ ေစ်းကြက္မ်ား တြင္လည္း လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားေရာင္းခ်လ်က္ရွိပါတယ္။

ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္။

source by: en.wikipedia.org/electric_car

ေနာက္တနည္းေျပာရရင္ လွ်ပ္စစ္ကားဆိုတာ ဘတၳရီကို ပလပ္ထိုးကာအားျဖည့္ၿပီး အသံုးျပဳရတဲ့ ေမာ္ေတာ္ကားတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ ၄င္းကားမ်ားအတြင္း လွ်ပ္စစ္ေမာ္တာမ်ားက အင္ဂ်င္ျဖင့္တြဲထားေသာ ကိရိယာ(ပန္ကာ) မ်ားကိုလည္း လည္ပတ္ေစၿပီး ေမာင္းႏွင္ရပါတယ္။ ကားအတြင္း အင္ဂ်င္မ်ားကို ေလာင္ကၽြမ္းေစတဲ့ နည္းပညာႏွင့္ေစ်းႏႈန္းသက္သာေသာ ဓါတ္ဆီယာဥ္ မ်ားက လွ်ပ္စစ္ကားမ်ား အသံုးျပဳျခင္းကို ေလွ်ာ့နည္းလာေစသည့္တိုင္ေအာင္ ၁၉ရာစုေႏွာင္းပိုင္း ႏွင့္ ၂၀ရာစုအေစာပိုင္း တို႔မွာလွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကို လူႀကိဳက္မ်ားခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၇၀-၁၉၈၀တြင္ လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္မ်ား၏ သံုးစြဲရမႈအခက္အခဲ အက်ပ္အတည္းမ်ားေၾကာင့္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကို စိတ္၀င္စားမႈနည္းပါးလာခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ၂၀၀၀ခုႏွစ္ ႏွစ္လယ္ပိုင္းအတြင္းလွ်ပ္စစ္ကားမ်ားအား ထုတ္လုပ္အသံုးျပဳႏိုင္ရန္ ျပန္လည္စိတ္၀င္စားခဲ့ၾကပါတယ္။ အေၾကာင္းမွာ ဓါတ္ဆီေစ်းႏႈန္းမ်ား အခ်ိန္တိုအတြင္းလ်င္ျမန္စြာျမင့္တက္လာျခင္းႏွင့္ မွန္လံုအိမ္ဓါတ္ေငြ႕မ်ားစြာမေပးႏိုင္ျခင္း တို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ အေစာပိုင္းမွာ အခ်ိဳ႕ေသာႏိုင္ငံမ်ားက Tesla Roadster, REVAi, Buddy, Mitsubishi I MiEv, Thlnk City ႏွင့္ Missam Leaf အပါအ၀င္ေခတ္မီလွ်ပ္စစ္ကားမ်ားထုတ္လုပ္ရရွိႏိုင္ခဲ့ပါၿပီ။ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကို အတြင္းပိုင္းေလာင္ကၽြမ္းေမာ္ေတာ္ကားမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လိုက္လွ်င္ တိမ္ျမဳပ္ေပ်ာက္ကြယ္ေနေသာ အက်ိဳးအျမတ္မ်ားစြာ ရွိေနပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားမွာ အတြင္းပိုင္းေလာင္ကၽြမ္းမႈမရွိတဲ့ အတြက္ညစ္ညမ္းေလထုကို ေလ်ာ့က်ေစျခင္း၊ ဘတၳရီ အတြက္ အခေၾကးေငြထပ္မံမေပးေဆာင္ရန္ လွ်ပ္စီးေၾကာင္း အသစ္ကိုအသံုးျပဳေသာနည္းပညာႏွင့္ ေလာင္စာမ်ား အေပၚမူတည္ၿပီး စြမ္းအင္အရင္းအျမစ္ျဖစ္တဲ့ မွန္လံုအိမ္ဓါတ္ေငြ႔ေထုတ္လႊတ္ေနရမႈကိုလည္း ေလ်ာ့နည္းေစျခင္း၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံအတြက္လည္း ႏိုင္ငံျခားဆီကို အားထားရမႈအေပၚေလ်ာ့နည္းေစျခင္း၊ အျခားေသာဖြံ႔ၿဖိဳးၿပီးႏိုင္ငံမ်ား အတြက္လည္း ၄င္းတို႔စက္မႈထြန္းကားျခင္းေၾကာင့္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈမ်ားကို တာ၀န္ယူရျခင္းကိစၥမ်ားေလ်ာ့နည္း ပ်က္စီးေစျခင္းႏွင့္ မ်ားစြာေသာ ဖြ႔႔ံၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားနဲ႕ ဆင္းရဲေသာအာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားအတြက္ ျမင့္မားေသာဆီတန္ဖိုး ေပးေခ်ရျခင္းေၾကာင့္ ၄င္းတို႕ရဲ႕ စီးပြားေရးတိုးတက္မႈကိုအေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ျခင္းတို႔အတြက္လည္း ကူညီေပးႏိုင္ပါတယ္။

လွ်ပ္စစ္ကားနဲ႕အစိုးရမူ၀ါဒ
လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားေၾကာင့္ ငုပ္လွ်ိဳးေနေသာ အက်ိဳးအျမတ္မ်ားစြာရွိေနေသာ္လည္း ၄င္းတို႔ကို က်ယ္ျပန္႔စြာ အသံုးျပဳမယ္ဆိုရင္ မ်ားစြာေသာ ဘတၳရီနည္းပညာမ်ားေၾကာင့္ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားကို ရင္ဆိုင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ကားေတြမွာ ဘတၳရီထုပ္ပိုးမႈမ်ားပါ၀င္ေသာေၾကာင့္ အတြင္းပိုင္းေလာင္ကၽြမ္းေမာ္ေတာ္ထက္ ေစ်းႏႈန္းပို၍ျမင့္မားပါတယ္။ သခၤ်ာေဗဒနည္းအရလည္း ကိုယ္ပိုင္အားျပန္ျဖည့္ရန္ မျဖစ္ႏုိင္သည့္အတြက္ ယာဥ္ေမာင္းသူမ်ားမွာ လိုရာခရီးမေရာက္ခင္ ဘတၳရီျပတ္လပ္ျခင္းမ်ားအတြက္ စိုးရိမ္ပူပန္ျခင္းမ်ားျဖစ္ေပၚလာေစႏိုင္ပါတယ္။ အစိုးရအမ်ားစုကလည္း စီးပြားေရး အေထာက္အပံ့ျဖစ္ေစမည့္ မူ၀ါဒမ်ားကို ခ်မွတ္ၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့ ဘတၳရီေကာင္းစြာရရွိႏိုင္ေရး၊ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားကို အေရာင္းျမွင့္တင္ေရး၊ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားအတြက္ တိုးတက္မႈမ်ားကိုရွာေဖြေရး၊ ဘတၳရီနည္းပညာအတြက္ ကုန္က်စရိတ္ အေပၚပိုၿပီး အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈရွိေစေရးတို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္က သက္ဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္းမ်ားသို႔ ကန္ေဒၚလာ ၂.၄ဘီလီယံ ကို အာမခံအျဖစ္ေပးအပ္ထားပါတယ္။ တရုတ္ႏိုင္ငံကလည္း လွ်ပ္စစ္ကားစက္ရံုတည္ေထာင္ေရးအတြက္ ကန္ေဒၚလာ ၁၅ ဘီလီယံကို ေထာက္ပံ့ေပးမွာျဖစ္တယ္လို႔ အသိေပးေၾကျငာထားပါတယ္။ႏိုင္ငံအတြင္းအစိုးရမ်ားကလည္း လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားႏွင့္ပက္သက္၍ အသားတင္၀ယ္ယူမႈ ကုန္က်စရိတ္ေလ်ာ့က်ေစေရး၊ ေၾကြးၿမီအခြန္အခမ်ား၊ အာမခံထားရွိျခင္းႏွင့္ အျခားေသာ ေထာက္ပံ့မႈအစီအစဥ္မ်ားလည္း ေရးဆြဲၿပီးျဖစ္ပါတယ္။
လွ်ပ္စစ္ယာဥ္မ်ားရဲ႕သမိုင္း
ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားကို အသံုးျပဳရန္ ဓါတ္ဆီရရွိမႈ အခက္အခဲမ်ားေၾကာင့္ ၁၉ ရာစုအလယ္ပိုင္းႏွင့္ ၂၀ရာစု အေစာပိုင္းတို႔မွာ လွ်ပ္စစ္ကား မ်ားကို လူႀကိဳက္မ်ားခဲ့ၾကပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ဓါတ္ဆီကားမ်ား၏ အစီအစဥ္က်နမႈ၊ ျပန္လည္၍ ေလာင္စာျဖည့္တင္းႏိုင္မႈ ျမန္ဆန္ျခင္း၊ ေရနံထုတ္လုပ္မႈမ်ားျပားလာျခင္း၊ Ford Motor Company ကဲ့သို႔ေသာ ကုမၸဏီမ်ားကလည္း ဓါတ္ဆီသံုးေမာ္ေတာ္ကားမ်းစြာ ထုတ္လုပ္ၿပီး လွ်ပ္စစ္ကားေစ်းႏႈန္း၏ ထက္၀က္မွ်သာထား၍ ေရာင္းခ်ျခင္း စေသာအခ်က္မ်ားေၾကာင့္ ဓါတ္ဆီသံုးေမာ္ေတာ္ကားမ်ား အသံုးခ်မႈမ်ား ျပန္လည္ျမင့္တက္လာခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၃၀ ခုႏွစ္မွာေတာ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု အပါအ၀င္ အဓိကက်ေသာ ေစ်းကြက္မ်ားကို ေမာ္ေတာ္ကားမ်ားအစားထိုး၀င္ေရာက္ခဲ့ျပန္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း မၾကာေသးခင္ႏွစ္မ်ားမွာ ဓါတ္ဆီကားမ်ား၏ ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ ရိုက္ခတ္မႈမ်ား ျမင့္တက္လာျခင္း၊ ၀ယ္ယူသံုးစြဲသူမ်ားက ဓါတ္ဆီကားမ်ား၏ ေလာင္စာ၀ယ္ယူမႈအတြက္ ေငြေပးေခ်ႏိုင္စြမ္း ေလ်ာ့က်လာျခင္း၊ ဆီေစ်းျမင့္တက္မည့္အလားအလာမ်ား ရွိျခင္းစသည္တို႔က လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားအေပၚ ျပန္လည္စိတ္၀င္စားလာေစပါတယ္။ ၄င္းလွ်ပ္စစ္ကားမ်ားဟာ ပတ္၀န္းက်င္ ႏွင့္ သင့္ေလ်ာ္မႈရွိသည္ဟု သိျမင္လာျခင္း၊ အစပိုင္းတြင္ ေစ်းႏႈန္းျမင့္မားေသာ္လည္း ထိန္းခ်ဳပ္မႈအတြက္ ကုန္က်စရိတ္နည္းျခင္းစသည့္ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားလည္းရွိပါတယ္။ ၁၉၉၀ေႏွာင္းပိုင္းအတြင္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု တြင္ အစိုးရစည္းကမ္းဥပေဒမ်ား ေျပာင္းလဲထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ား ျပန္လည္ေပၚေပါက္ေသာ္လည္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ လမ္းမမ်ားေပၚမွာ လွ်ပ္စစ္ကားမ်ားေတြ႕ရွိမႈ နည္းေနေသာ္လည္း ကမၻာတစ္၀ွမ္းရွိ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ လွ်ပ္စစ္ကားေရစီးေၾကာင္းကို လူႀကိဳက္မ်ားေနပါတယ္။

source by en.wikipedia.org/electric_car